
Cha François Euvé, chủ bút nguyệt san Études của các Cha Dòng Tên Paris, trong số báo 4340 (tháng 9 năm 2026), nhận định rằng: Sau chuyến thăm đầu tiên tới Điện Élysée được đánh dấu bằng những lời lẽ đầy sức thuyết phục từ Đức Giáo Hoàng, chuyến thăm UNESCO được mong đợi rất nhiều. Chuyến thăm của Giáo Hoàng trước đó là của Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II vào năm 1980. Khi tiếp đón Đức Giáo Hoàng Leo XIV, Tổng Giám đốc UNESCO, người Ai Cập Khaled El-Enany, cảm thấy vinh dự hơn bao giờ hết vì trong suốt bốn mươi sáu năm, chưa có vị Giáo Hoàng nào khác được tiếp đón tại tổ chức của ông. Mô tả sự kiện này là một “khoảnh khắc lịch sử”, ông nhấn mạnh rằng đây là lần đầu tiên Giáo hoàng Leo XIV phát biểu tại một diễn đàn quốc tế bên ngoài Rome, qua đó thể hiện cam kết của ngài đối với chủ nghĩa đa phương vào thời điểm các cường quốc đang đặt câu hỏi về điều đó.
Trong bài phát biểu khai mạc, Khaled El-Enany đã nêu bật sự tương đồng giữa các mục tiêu của UNESCO và Tòa Thánh trong việc tôn trọng sự đa dạng văn hóa vì lợi ích chung. Những điểm tương đồng này thực sự dễ nhận thấy: tầm quan trọng của giáo dục, sự quan tâm đến phẩm giá con người và sự suy tư về đạo đức, đặc biệt là trong lĩnh vực kỹ thuật mới.
Bài phát biểu của Đức Giáo Hoàng, được đọc xen kẽ bằng tiếng Pháp và tiếng Anh, cũng theo cùng một mạch tư tưởng. Nó nhắc lại các chủ đề đã có trong nhiều bài phát biểu khác nhau của ngài, đặc biệt là trong thông điệp Magnifica Humanitas. Mục tiêu là “cùng nhau xây dựng một thế giới công bằng” trong khi vẫn bảo vệ phẩm giá con người. Giáo dục đóng một vai trò quan trọng, bắt đầu từ gia đình, nơi giúp trẻ em đạt được tự do thông qua việc tiếp thu kiến thức và tương tác với người khác. Đức Giáo Hoàng nhấn mạnh chúng ta nghèo nàn, "trần trụi" như thế nào khi mới sinh ra, rằng nhân tính là một món quà cần được đón nhận, điều mà chúng ta luôn bị cám dỗ quên đi, nhầm lẫn giữa tự do và tự túc. Trong khi kỹ thuật mang lại cho chúng ta sức mạnh to lớn đối với môi trường, nó lại có nguy cơ giam hãm chúng ta trong một "nền văn hóa bạo lực", mà sự trỗi dậy của chiến tranh là một biểu hiện cực đoan. Làm thế nào chúng ta có thể đảm bảo rằng kỹ thuật không được coi là công cụ thống trị?
Tôi cũng nhận thấy trong bài phát biểu này một lời kêu gọi về sự đa dạng, điều không phổ biến lắm trong thế giới Công Giáo. Sử dụng hình ảnh Tháp Babel, Đức Giáo Hoàng chỉ trích sự thống nhất bị áp đặt từ trên xuống, sự nhầm lẫn giữa thống nhất và đồng nhất. Nhưng những đế chế tìm cách khuất phục mọi thứ theo luận lý học của chúng đều bị đe dọa bởi sự sụp đổ. Chúng ta đừng để bị đe dọa bởi những thế lực áp đặt ý chí của chúng.
Ngược lại, có cuộc quy tụ Lễ Ngũ Tuần, nơi mọi người nghe Tin Mừng bằng ngôn ngữ của chính mình. Thiết lập sự hiệp thông đòi hỏi phải nhận ra sự đa dạng văn hóa. Sự khác biệt không phải là mối đe dọa. Mọi người phải tìm thấy vị trí của mình, bắt đầu từ những người nghèo nhất, những người bị loại trừ, những người bị bóc lột, những người tị nạn… Điều này cần thời gian. Hiệu quả kỹ thuật có thể dẫn đến những lời chỉ trích về thời gian dành cho đối thoại. Tuy nhiên, “cùng nhau xây dựng một thế giới công bằng” đòi hỏi sự kiên nhẫn trong một hành trình chung, trải qua những xung đột và những hiểu lầm tiềm tàng, nhưng không được đánh mất hy vọng về sự đồng thuận: “Đối thoại chân thành có thể mang lại điều tốt đẹp hơn bất cứ cá nhân nào có thể đạt được một mình.” Sự đón nhận nhiệt tình từ những người tham gia đã cho thấy rõ ràng rằng thông điệp này được mong đợi một cách háo hức. Truyền thống tôn giáo là một nguồn tài nguyên quý giá trong thời điểm chúng ta đang đặt câu hỏi về điều gì làm nên con người chúng ta.