NƯỚC GIOĐAN VÀ BÍ TÍCH: KHỐI TÌNH - Ý CHÍ - SỰ SỐNG
LỄ CHÚA GIÊSU CHỊU PHÉP RỬA 2026
Với việc Chúa Giêsu chịu phép rửa, Phụng Vụ khép lại Mùa Giáng Sinh và mở ra Mùa Thường Niên. Ánh đèn lung linh của đêm thánh không còn rực rỡ. Những bài ca tưng bừng mừng Con Thiên Chúa giáng trần lắng dần.
Hội Thánh đưa chúng ta bước sang một nhịp sống khác: âm thầm hơn, chậm hơn, sâu hơn. Không phải niềm vui vơi cạn, nhưng là niềm vui trưởng thành, niềm vui của người bắt đầu đồng hành với mầu nhiệm cứu độ, trong cả thiên tính và nhân tính của Đấng Cứu Thế.
Chúa Giêsu không đi từ máng cỏ lên ngai vàng. Chúa đi từ máng cỏ xuống dòng sông. Và dòng sông ấy là Giođan.
1. GIOĐAN: DÒNG SÔNG NHỎ BÉ MANG LỊCH SỬ LỚN LAO.
Nhìn bằng con mắt địa lý, Giođan không có gì đáng kể. Không lưu vực rộng, không nước xiết, không chiều sâu "đáng nể". So với nhiều con sông Việt Nam, nó chỉ đáng gọi là con kênh, con rạch. Có người nghịch ngợm từng nói: Đứng bên này, ném một hòn đá, có khi hòn đá còn văng xa hơn bờ bên kia.
Nhưng dòng nước nhỏ bé ấy chuyên chở nơi mình cả một lịch sử, không chỉ của dân Israel, mà là lịch sử cứu độ. Nó không đo bằng mét khối nước, nhưng bằng thời gian, hồng ân, tình yêu, ân huệ và dấu ấn của Thiên Chúa.
Giođan đã chứng kiến bước chân run rẩy của dân nô lệ sau bốn mươi năm sa mạc, khi họ vào Đất Hứa. Dòng nước ấy dừng lại, mở lối cho dân đi qua, để sự sống được tiếp tục, để lời hứa không bị chôn vùi trong cát nóng hoang địa.
Giođan đã mở ra cho Êlia, vị ngôn sứ lửa đi qua, để từ đó ông được đưa về trời. Và cũng chính Giođan lại mở ra lần nữa cho Êlisa, người học trò trở về với dân, mang theo sứ mạng, quyền năng và lòng xót thương của Thiên Chúa.
Giođan không giữ lại cho mình điều gì. Nó mở ra, trao đi, và để người khác tiếp tục hành trình.
2. DÒNG SÔNG KHÔNG HỦY DIỆT NHƯNG TRAO SỰ SỐNG.
Điều rất đặc biệt: Trong toàn bộ Kinh Thánh, Giođan không bao giờ là biểu tượng của sự hủy diệt. Nó có thể tràn bờ mùa lũ, có thể nguy hiểm vì lau sậy rậm rạp, thú dữ ẩn nấp. Nhưng chưa bao giờ Giođan được kể như khí cụ Thiên Chúa dùng để tiêu diệt dân riêng hay quân thù.
Khác Biển Đỏ, nơi quân Ai Cập bị nhận chìm, Giođan chỉ mở ra cho sự sống. Nó không khép lại để giết ai. Nó không nhấn chìm quân thù. Nó không mang lấy máu và xác chết. Nó là biểu tượng của một Khối Tình, của một Ý Chí: Thiên Chúa muốn con người được sống và sống dồi dào.
Giođan vì thế là dòng sông của chuyển tiếp, của trưởng thành, của bước sang một đời sống mới. Không còn là trốn chạy nô lệ, nhưng là đảm nhận trách nhiệm của người tự do.
3. GIOĐAN, DÒNG SÔNG CỦA SÁM HỐI VÀ TRỞ VỀ.
Chính tại dòng sông ấy, Gioan Tẩy Giả xuất hiện. Ông không dựng đền đài, không tổ chức lễ nghi cầu kỳ. Ông mời gọi con người đi ra khỏi mình, rời bỏ sự tự mãn, để bước xuống dòng nước thống hối.
Giođan trở thành lời mời gọi mạnh mẽ: Ai thao thức về Sự Sống thì phải hòa vào nó, phải trầm mình trong nó. Phải chấp nhận ướt, chấp nhận lạnh, chấp nhận hạ mình. Không ai có thể đứng trên bờ mà được đổi mới.
Gioan là người dọn đường đích thực: Không dọn đường cho quyền lực, nhưng cho một Khối Tình; không phục vụ ý riêng, nhưng là Ý Chí của Thiên Chúa. Ông nên phương tiện để Đấng Cứu Thế đi vào đời, đi vào lòng người, biến họ thành những con người sống, những con người hướng về vĩnh cửu.
4. CHÚA GIÊSU BƯỚC XUỐNG GIOĐAN, CAO ĐIỂM CỦA KHIÊM HẠ.
Chúa Giêsu, Đấng Cứu Thế của lời hứa, không đứng trên bờ để giảng dạy. Chúa bước xuống. Không phải Chúa cần thống hối. Nhưng Chúa muốn mang lấy thân phận tội nhân.
Giây phút ấy, Giođan không chỉ là dòng sông của Israel, mà trở thành dòng sông của toàn nhân loại. Chúa thánh hóa dòng nước bằng chính sự hiện diện của Chúa. Chúa làm cho nước, vốn là thụ tạo, nên dấu chỉ của sự sống mới.
Chính tại đó, trời mở ra, Thánh Thần ngự xuống, và tiếng Chúa Cha vang lên: "Con là Con yêu dấu của Cha, Cha hài lòng về Con". Tình yêu được mạc khải. Ý Chí được tỏ lộ. Khối Tình được đặt giữa nhân loại.
5. TỪ GIOĐAN ĐẾN DÒNG NƯỚC BÍ TÍCH.
Từ Giođan, Chúa Giêsu đã thánh hóa dòng nước. Và nếu Giođan không bao giờ là biểu tượng của sự hủy diệt, thì dòng nước Bí Tích lại mang một quyền năng mới: quyền năng của cái chết và sự sống lại của Chúa Kitô.
Dòng nước Bí Tích hôm nay: Không hủy diệt con người nhưng hủy diệt tội lỗi. Không giết chết thân xác Nhưng làm cho con người cũ phải chết đi.
Chính nơi dòng nước ấy, ma quỷ, kẻ thù của chúng ta bị đánh bại. Không bằng bạo lực, nhưng bằng kết hợp với Chúa Kitô chịu chết và sống lại.
Giođan không thể hủy diệt quân thù. Nhưng dòng nước Bí Tích làm cho ma quỷ phải đầu hàng, vì nó nối kết chúng ta với Đấng đã chiến thắng sự chết.
6. BÀI HỌC CHO CHÚNG TA HÔM NAY.
Trong một thế giới ồn ào, phô trương, thích sức mạnh và hiệu quả, Giođan nhắc chúng ta:
- Sự sống không đến từ cái lớn, mà từ cái trung thành;
- Không đến từ quyền lực, mà từ sự vâng phục;
- Không đến từ đứng cao, mà từ dám bước xuống.
Sống ơn Thánh Tẩy hôm nay là:
- Dám sống khiêm nhu giữa một thế giới hiếu thắng.
- Dám chọn sự sống giữa văn hóa sự chết
- Dám tin rằng mình thuộc về gia đình của Thiên Chúa: có Chúa Cha, có Chúa Kitô là Anh Cả, và tất cả chúng ta là anh em.
Từ Giođan đến dòng nước Bí Tích, Hội Thánh không ngừng mời gọi trở về với cội nguồn đích thực của đời mình. Không phải để tìm sức mạnh hủy diệt, nhưng để kín múc sự sống trường sinh.
Xin cho chúng ta, mỗi lần nhớ đến phép rửa của mình, biết bước xuống "Giođan" của đời mình, để ở đó, Khối Tình của Thiên Chúa tiếp tục chảy qua chúng ta, và Ý Chí cứu độ của Ngài tiếp tục được thực hiện nơi thế giới hôm nay.
Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG
LỄ CHÚA GIÊSU CHỊU PHÉP RỬA 2026
Với việc Chúa Giêsu chịu phép rửa, Phụng Vụ khép lại Mùa Giáng Sinh và mở ra Mùa Thường Niên. Ánh đèn lung linh của đêm thánh không còn rực rỡ. Những bài ca tưng bừng mừng Con Thiên Chúa giáng trần lắng dần.
Hội Thánh đưa chúng ta bước sang một nhịp sống khác: âm thầm hơn, chậm hơn, sâu hơn. Không phải niềm vui vơi cạn, nhưng là niềm vui trưởng thành, niềm vui của người bắt đầu đồng hành với mầu nhiệm cứu độ, trong cả thiên tính và nhân tính của Đấng Cứu Thế.
Chúa Giêsu không đi từ máng cỏ lên ngai vàng. Chúa đi từ máng cỏ xuống dòng sông. Và dòng sông ấy là Giođan.
1. GIOĐAN: DÒNG SÔNG NHỎ BÉ MANG LỊCH SỬ LỚN LAO.
Nhìn bằng con mắt địa lý, Giođan không có gì đáng kể. Không lưu vực rộng, không nước xiết, không chiều sâu "đáng nể". So với nhiều con sông Việt Nam, nó chỉ đáng gọi là con kênh, con rạch. Có người nghịch ngợm từng nói: Đứng bên này, ném một hòn đá, có khi hòn đá còn văng xa hơn bờ bên kia.
Nhưng dòng nước nhỏ bé ấy chuyên chở nơi mình cả một lịch sử, không chỉ của dân Israel, mà là lịch sử cứu độ. Nó không đo bằng mét khối nước, nhưng bằng thời gian, hồng ân, tình yêu, ân huệ và dấu ấn của Thiên Chúa.
Giođan đã chứng kiến bước chân run rẩy của dân nô lệ sau bốn mươi năm sa mạc, khi họ vào Đất Hứa. Dòng nước ấy dừng lại, mở lối cho dân đi qua, để sự sống được tiếp tục, để lời hứa không bị chôn vùi trong cát nóng hoang địa.
Giođan đã mở ra cho Êlia, vị ngôn sứ lửa đi qua, để từ đó ông được đưa về trời. Và cũng chính Giođan lại mở ra lần nữa cho Êlisa, người học trò trở về với dân, mang theo sứ mạng, quyền năng và lòng xót thương của Thiên Chúa.
Giođan không giữ lại cho mình điều gì. Nó mở ra, trao đi, và để người khác tiếp tục hành trình.
2. DÒNG SÔNG KHÔNG HỦY DIỆT NHƯNG TRAO SỰ SỐNG.
Điều rất đặc biệt: Trong toàn bộ Kinh Thánh, Giođan không bao giờ là biểu tượng của sự hủy diệt. Nó có thể tràn bờ mùa lũ, có thể nguy hiểm vì lau sậy rậm rạp, thú dữ ẩn nấp. Nhưng chưa bao giờ Giođan được kể như khí cụ Thiên Chúa dùng để tiêu diệt dân riêng hay quân thù.
Khác Biển Đỏ, nơi quân Ai Cập bị nhận chìm, Giođan chỉ mở ra cho sự sống. Nó không khép lại để giết ai. Nó không nhấn chìm quân thù. Nó không mang lấy máu và xác chết. Nó là biểu tượng của một Khối Tình, của một Ý Chí: Thiên Chúa muốn con người được sống và sống dồi dào.
Giođan vì thế là dòng sông của chuyển tiếp, của trưởng thành, của bước sang một đời sống mới. Không còn là trốn chạy nô lệ, nhưng là đảm nhận trách nhiệm của người tự do.
3. GIOĐAN, DÒNG SÔNG CỦA SÁM HỐI VÀ TRỞ VỀ.
Chính tại dòng sông ấy, Gioan Tẩy Giả xuất hiện. Ông không dựng đền đài, không tổ chức lễ nghi cầu kỳ. Ông mời gọi con người đi ra khỏi mình, rời bỏ sự tự mãn, để bước xuống dòng nước thống hối.
Giođan trở thành lời mời gọi mạnh mẽ: Ai thao thức về Sự Sống thì phải hòa vào nó, phải trầm mình trong nó. Phải chấp nhận ướt, chấp nhận lạnh, chấp nhận hạ mình. Không ai có thể đứng trên bờ mà được đổi mới.
Gioan là người dọn đường đích thực: Không dọn đường cho quyền lực, nhưng cho một Khối Tình; không phục vụ ý riêng, nhưng là Ý Chí của Thiên Chúa. Ông nên phương tiện để Đấng Cứu Thế đi vào đời, đi vào lòng người, biến họ thành những con người sống, những con người hướng về vĩnh cửu.
4. CHÚA GIÊSU BƯỚC XUỐNG GIOĐAN, CAO ĐIỂM CỦA KHIÊM HẠ.
Chúa Giêsu, Đấng Cứu Thế của lời hứa, không đứng trên bờ để giảng dạy. Chúa bước xuống. Không phải Chúa cần thống hối. Nhưng Chúa muốn mang lấy thân phận tội nhân.
Giây phút ấy, Giođan không chỉ là dòng sông của Israel, mà trở thành dòng sông của toàn nhân loại. Chúa thánh hóa dòng nước bằng chính sự hiện diện của Chúa. Chúa làm cho nước, vốn là thụ tạo, nên dấu chỉ của sự sống mới.
Chính tại đó, trời mở ra, Thánh Thần ngự xuống, và tiếng Chúa Cha vang lên: "Con là Con yêu dấu của Cha, Cha hài lòng về Con". Tình yêu được mạc khải. Ý Chí được tỏ lộ. Khối Tình được đặt giữa nhân loại.
5. TỪ GIOĐAN ĐẾN DÒNG NƯỚC BÍ TÍCH.
Từ Giođan, Chúa Giêsu đã thánh hóa dòng nước. Và nếu Giođan không bao giờ là biểu tượng của sự hủy diệt, thì dòng nước Bí Tích lại mang một quyền năng mới: quyền năng của cái chết và sự sống lại của Chúa Kitô.
Dòng nước Bí Tích hôm nay: Không hủy diệt con người nhưng hủy diệt tội lỗi. Không giết chết thân xác Nhưng làm cho con người cũ phải chết đi.
Chính nơi dòng nước ấy, ma quỷ, kẻ thù của chúng ta bị đánh bại. Không bằng bạo lực, nhưng bằng kết hợp với Chúa Kitô chịu chết và sống lại.
Giođan không thể hủy diệt quân thù. Nhưng dòng nước Bí Tích làm cho ma quỷ phải đầu hàng, vì nó nối kết chúng ta với Đấng đã chiến thắng sự chết.
6. BÀI HỌC CHO CHÚNG TA HÔM NAY.
Trong một thế giới ồn ào, phô trương, thích sức mạnh và hiệu quả, Giođan nhắc chúng ta:
- Sự sống không đến từ cái lớn, mà từ cái trung thành;
- Không đến từ quyền lực, mà từ sự vâng phục;
- Không đến từ đứng cao, mà từ dám bước xuống.
Sống ơn Thánh Tẩy hôm nay là:
- Dám sống khiêm nhu giữa một thế giới hiếu thắng.
- Dám chọn sự sống giữa văn hóa sự chết
- Dám tin rằng mình thuộc về gia đình của Thiên Chúa: có Chúa Cha, có Chúa Kitô là Anh Cả, và tất cả chúng ta là anh em.
Từ Giođan đến dòng nước Bí Tích, Hội Thánh không ngừng mời gọi trở về với cội nguồn đích thực của đời mình. Không phải để tìm sức mạnh hủy diệt, nhưng để kín múc sự sống trường sinh.
Xin cho chúng ta, mỗi lần nhớ đến phép rửa của mình, biết bước xuống "Giođan" của đời mình, để ở đó, Khối Tình của Thiên Chúa tiếp tục chảy qua chúng ta, và Ý Chí cứu độ của Ngài tiếp tục được thực hiện nơi thế giới hôm nay.
Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG