Ngày 17-01-2026
 
Phụng Vụ - Mục Vụ
Thánh Lễ Chúa Nhật 2 Thường Niên 18/1 dành cho những người không thể đến nhà thờ
Giáo Hội Năm Châu
01:06 17/01/2026

BÀI ĐỌC 1 Is 49:3,5 6

Bài trích sách ngôn sứ I-sai-a.

Đức Chúa đã phán cùng tôi:

“Hỡi Ít ra en, ngươi là tôi trung của Ta. Ta sẽ dùng ngươi để biểu lộ vinh quang.” Giờ đây Đức Chúa lại lên tiếng. Người là Đấng nhào nặn ra tôi từ khi tôi còn trong lòng mẹ để tôi trở thành người tôi trung, đem nhà Gia cóp về cho Người và quy tụ dân Ít ra en chung quanh Người. Thế nên tôi được Đức Chúa trân trọng, và Thiên Chúa tôi thờ là sức mạnh của tôi. Người phán: “Nếu ngươi chỉ là tôi trung của Ta để tái lập các chi tộc Gia cóp, để dẫn đưa các người Ít ra en sống sót trở về, thì vẫn còn quá ít. Vì vậy, này Ta đặt ngươi làm ánh sáng muôn dân, để ngươi đem ơn cứu độ của Ta đến tận cùng cõi đất.”

Đó là Lời Chúa.

BÀI ĐỌC 2 1Cr 1:1 3

Bài trích thư thứ nhất của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Cô-rin-tô.

Tôi là Phao lô, bởi ý Thiên Chúa được gọi làm Tông Đồ của Đức Ki tô Giê su, và ông Xốt thê nê là người anh em của chúng tôi, kính gửi Hội Thánh của Thiên Chúa ở Cô rin tô, những người đã được hiến thánh trong Đức Ki tô Giê su, được kêu gọi làm dân thánh, cùng với tất cả những ai ở bất cứ nơi nào kêu cầu danh Chúa của chúng ta, Đức Giê su Ki tô, là Chúa của họ và của chúng ta. Xin Thiên Chúa là Cha chúng ta, và xin Chúa Giê su Ki tô ban cho anh em ân sủng và bình an.

Đó là Lời Chúa.

TUNG HÔ TIN MỪNG Alleluia. Alleluia. Ga 1:14,12

Ngôi Lời đã trở nên người phàm, và cư ngụ giữa chúng ta; những ai đón nhận Người thì Người cho họ quyền trở nên con Thiên Chúa.

Alleluia.

TIN MỪNG Ga 1:29 34

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gioan.

Khi ấy, ông Gioan thấy Đức Giê su tiến về phía mình, liền nói: “Đây là Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xoá bỏ tội trần gian. Chính Người là Đấng tôi đã nói tới khi bảo rằng: Có người đến sau tôi, nhưng trổi hơn tôi, vì có trước tôi. Tôi đã không biết Người, nhưng để Người được tỏ ra cho dân Ít ra en, tôi đến làm phép rửa trong nước.”

Ông Gio an còn làm chứng: “Tôi đã thấy Thần Khí tựa chim bồ câu từ trời xuống và ngự trên Người. Tôi đã không biết Người. Nhưng chính Đấng sai tôi đi làm phép rửa trong nước đã bảo tôi: Ngươi thấy Thần Khí xuống và ngự trên ai, thì người đó chính là Đấng làm phép rửa trong Thánh Thần. Tôi đã thấy, nên xin chứng thực rằng Người là Đấng Thiên Chúa tuyển chọn.”

Đó là Lời Chúa.
 
Tin Giáo Hội Hoàn Vũ
Tại sao đàn ông rời bỏ chức linh mục?
Vũ Văn An
15:01 17/01/2026

Một linh mục ban Thánh Thể trong Thánh lễ. (ảnh: Unsplash)


Các nhà nghiên cứu tại Dự án Công Giáo (The Catholic Project) đã bắt đầu tìm hiểu xem có bao nhiêu linh mục đang rời bỏ thừa tác vụ và có thể làm gì để ngăn chặn điều đó.

Jonah McKeown (*), trong bản tin ngày 16 tháng 1 năm 2026 của tờ National Catholic Register, cho hay: Các nhà đào tạo và những người khác làm việc chặt chẽ với các linh mục Công Giáo rất tiếc vì số lượng các linh mục trẻ chọn rời bỏ chức linh mục ngày càng tăng — nhưng rất khó để có được số liệu chính xác về số lượng người đã làm như vậy cho đến nay.

Đại học Công Giáo Hoa Kỳ đang tìm cách thay đổi điều đó với một dự án nghiên cứu sắp tới nhằm xác định quy mô của vấn đề và, hy vọng, các giải pháp.

Hiệp sĩ Columbus đã cam kết tài trợ gần nửa triệu đô la cho Dự án Công Giáo của Đại học Công Giáo, dự án đang dẫn đầu nghiên cứu để xem xét cam kết ơn gọi của người trẻ và tỷ lệ bỏ chức của các linh mục trẻ — một chủ đề ít được thảo luận gần đây đã được nêu bật trên tờ Register.

Stephen White, giám đốc điều hành của Dự án Công Giáo — một tổ chức giáo dục và nghiên cứu nổi tiếng quy tụ các giáo sĩ và giáo dân Công Giáo để giải quyết các vấn đề cấp bách trong Giáo hội — nói với tờ Register rằng dự án đầy tham vọng này nhằm mục đích thu thập số liệu cụ thể về số lượng nam giới rời bỏ chức linh mục và đưa ra những hiểu biết và khuyến nghị về cách thúc đẩy tỷ lệ giữ chân linh mục tốt hơn.

White nói: Khi đến lúc tiến hành nghiên cứu thực tế, đội ngũ nhân viên của dự án hy vọng sẽ tận dụng các mối quan hệ với các giám mục và xây dựng dựa trên thành tích của Dự án Công Giáo trong việc thực hiện các nghiên cứu đáng tin cậy, kỹ lưỡng về niềm tin và thái độ của các linh mục.

Ông nói: “Mục tiêu ở đây là tạo ra điều gì đó hữu ích cho các giám mục, linh mục, người đào tạo chủng viện… để giúp các giám mục, chủng sinh và linh mục đối mặt với những thách thức mới mà họ đang gặp phải”.

Ông White cho biết việc công bố nghiên cứu vẫn còn vài năm nữa, nhóm nghiên cứu của Dự án Công Giáo hiện đang trong giai đoạn chuẩn bị và lập kế hoạch, với mục tiêu bắt đầu thu thập dữ liệu vào năm 2027. Ngoài việc thu thập và tổng hợp số liệu về số lượng nam giới rời bỏ chức vụ linh mục, ông White cho biết họ dự định thực hiện nghiên cứu định tính bằng cách hỏi những người đàn ông đã rời bỏ chức linh mục về lý do của họ, đặt câu trả lời vào bối cảnh sao cho hữu ích cho những người lãnh đạo Giáo hội.

Một hiện tượng đáng nghiên cứu

Sự cần thiết của nghiên cứu sắp tới của Dự án Công Giáo về tình trạng bỏ chức linh mục được nhấn mạnh bởi nghiên cứu mà tổ chức này công bố vào tháng 10 năm ngoái, cho thấy rằng trong khi các linh mục nói chung báo cáo mức độ hạnh phúc bản thân cao, họ vẫn nhìn nhận sự phát triển thịnh vượng của giáo phận hoặc dòng tu của mình một cách bi quan hơn nhiều. Hơn nữa, gần một nửa số linh mục được thụ phong từ năm 2010 trở đi báo cáo tình trạng cô đơn và kiệt sức đáng kể, so với chỉ 27% những người đồng nghiệp lớn tuổi hơn.

Ngoài ra, các bài báo gần đây trên tờ Register tập trung vào câu chuyện được nhiều người chứng thực nhưng không chính thức về sự gia tăng gần đây ở Hoa Kỳ của việc nhiều thanh niên rời bỏ chức linh mục trong thời gian ngắn, chỉ trong vòng vài năm sau khi thụ phong, vì những lý do không liên quan đến hành vi sai trái hay bê bối.

Các chuyên gia làm việc với các linh mục Hoa Kỳ, cũng như một linh mục đương nhiệm và một cựu linh mục đã nói chuyện với tờ Register với điều kiện giấu tên cho bài báo nói trên, cho biết họ ngày càng thấy tình trạng kiệt sức và cô đơn đẩy nhiều người đàn ông rời bỏ ơn gọi của mình trong những năm gần đây – nhưng cho đến nay, sự gia tăng rõ ràng về tỷ lệ bỏ chức linh mục vẫn chưa được chứng minh bằng một nghiên cứu chính thức.

Nghiên cứu và hỗ trợ thêm cho các nhà lãnh đạo Giáo hội

Ngoài khoản tài trợ của Hiệp sĩ Columbus – dành riêng cho nghiên cứu nói trên, cũng như cho việc tạo ra các chương trình cố vấn cho những người đàn ông trẻ – Trường Thần học và Nghiên cứu Tôn giáo của Đại học Công Giáo vào đầu tháng 12 đã được Quỹ Lilly Endowment Inc. trao tặng khoản tài trợ trị giá 7.1 triệu đô la để khởi động “New Wineskins”, một sáng kiến nhằm tăng cường kỹ năng lãnh đạo của các linh mục, chủng sinh và giám mục. Dự án New Wineskins sẽ bao gồm một phòng thí nghiệm mục vụ dành cho các chủng sinh và các công cụ dành cho các nhà lãnh đạo để giải quyết sự phân cực trong các giáo đoàn của họ. Tổ chức Catholic Project sẽ đóng vai trò là đối tác lãnh đạo cho sáng kiến này.

Khoản tài trợ của Lilly, một phần của Sáng kiến Pathways for Tomorrow, cũng sẽ tài trợ cho sự hợp tác giữa sáu chủng viện của Hoa Kỳ và Hội Truyền giáo Thánh Phaolô Tông đồ để giải quyết một khoảng trống quan trọng: Mặc dù các chủng viện cung cấp hướng dẫn thần học và tâm linh xuất sắc, nhưng họ thường ít chú trọng đến các yêu cầu lãnh đạo và quản lý thực tiễn của việc điều hành một giáo xứ hiện đại. Để đáp ứng nhu cầu ngày càng phát triển của giới lãnh đạo Giáo hội, sáng kiến này cũng sẽ bao gồm một viện nhằm cung cấp giáo dục thường xuyên cho các giám mục, nhiều người trong số họ phải lãnh đạo trong một bối cảnh xã hội và giáo hội rất khác so với khi họ được thụ phong lần đầu.

Susan Timoney, điều tra viên chính của New Wineskins, cho biết trong một thông cáo báo chí ngày 3 tháng 12: “Sáng kiến này cho phép chúng ta giải quyết một số vấn đề cấp bách nhất trong lãnh đạo cho các chủng sinh, các cộng đoàn nam tu, các giám mục và các nhà lãnh đạo mục vụ. Đây là cơ hội để xây dựng trên nền tảng 130 năm của Trường Thần học trong việc chuẩn bị các nhà lãnh đạo phục vụ Giáo hội.”

Mặc dù nghiên cứu của Dự án Công Giáo về việc nam giới rời bỏ chức linh mục vẫn còn vài năm nữa mới được công bố, nhưng các sáng kiến nhằm hỗ trợ sức khỏe tinh thần của các linh mục và khuyến khích nam giới trung thành với ơn gọi của mình vẫn tiếp tục là một phần quan trọng của cuộc đối thoại.

(*)Jonah McKeown là phóng viên của tờ Register. Trước đây, ông là phóng viên và nhà sản xuất podcast cho Cơ quan Tin tức Công Giáo. Ông có bằng thạc sĩ từ Trường Báo chí Đại học Missouri và đã làm việc với tư cách là nhà văn, nhà sản xuất cho đài phát thanh công cộng và nhà quay phim. Ông hiện sống tại St. Louis.
 
VietCatholic TV
Hải Quân Ukraine thắng lớn: Đập tan nhà máy drone Nga. Hàng Không Mẫu Hạm Mỹ hướng đến Iran
VietCatholic Media
02:24 17/01/2026


1. Hải quân xác nhận nhà máy sản xuất máy bay điều khiển từ xa của Nga bị thiệt hại nặng nề sau chiến dịch phối hợp với SBU.

Một số nhà xưởng sản xuất lớn tại một nhà máy sản xuất máy bay điều khiển từ xa lớn ở Taganrog đã bị phá hủy sau một chiến dịch tấn công phối hợp giữa Hải quân Ukraine và nhóm đặc nhiệm Alpha thuộc Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU. Phát ngôn nhân Cục Tình Báo Quân Đội Ukraine, Đại Úy Andriy Yusov, cho biết như trên hôm Thứ Bẩy, 17 Tháng Giêng.

Nhà máy Atlant Aero, ngoài các bộ phận máy bay điều khiển từ xa và thiết bị quân sự khác, còn sản xuất máy bay điều khiển từ xa Molniya (“tia chớp”) khét tiếng của Nga, một loại máy bay điều khiển từ xa cánh cố định giá rẻ được lực lượng Nga sử dụng rộng rãi trên khắp chiến tuyến.

Thông báo xác nhận thiệt hại về năng lực sản xuất của cơ sở này đã được Hải quân đăng tải vào ngày 16 tháng Giêng, sau khi SBU báo cáo về vụ tấn công ba ngày trước đó.

Hình ảnh vệ tinh kèm theo bài đăng cho thấy một cụm các tòa nhà bị hư hại nghiêm trọng, trong khi một số phần nhỏ của hai hội trường khác cũng có vẻ như bị cháy rụi.

Molniya là một loại máy bay điều khiển từ xa cảm tử cánh cố định, góc nhìn thứ nhất, gọi tắt là FPV cực kỳ rẻ tiền của Nga, việc sử dụng nó trên chiến trường đã được mở rộng đáng kể trong năm 2025.

Với tầm bay và tải trọng cao hơn so với các máy bay điều khiển từ xa FPV quadcopter thông thường, loại máy bay này đã chứng tỏ hiệu quả cao trong việc tấn công vào các tuyến đường hậu cần và các vị trí phòng thủ kiên cố.

Ngoài nhà máy Molnyia, nhà máy Atlant Aero cũng được tường trình sản xuất các bộ phận cho máy bay điều khiển từ xa tấn công Orion của Nga cũng như thiết bị tác chiến điện tử và các bộ phận liên quan khác, theo thông tin chi tiết mà SBU đã cung cấp trước đó.

Taganrog là một thành phố cảng lớn của Nga nằm trên Biển Azov thuộc tỉnh Rostov, cách biên giới quốc gia với phần lãnh thổ bị tạm chiếm hiện nay của tỉnh Donetsk thuộc Ukraine chỉ hơn 40 km.

Trong năm qua, các cơ sở sản xuất quân sự của Nga — bao gồm cả những cơ sở nằm sâu phía sau chiến tuyến — đã trở thành mục tiêu tấn công ngày càng gia tăng khi Kyiv liên tục mở rộng các phương án tấn công tầm xa.

[Kyiv Independent: Navy confirms major damage to Russian drone factory after joint operation with SBU]

2. Đồng minh của Putin đe dọa Âu Châu bằng vũ khí hạt nhân.

Một đồng minh của Putin đã cảnh báo rằng Nga sẽ sử dụng vũ khí hạt nhân chống lại Âu Châu nếu nước này lâm vào tình thế thất bại.

Sergey Karaganov, chủ tịch danh dự của Hội đồng Chính sách Đối ngoại và Quốc phòng, viện nghiên cứu chính sách đối ngoại hàng đầu của Mạc Tư Khoa, đã đưa ra lời đe dọa này trong một cuộc phỏng vấn với Tucker Carlson hôm thứ Tư.

“Thế nào là thất bại của Nga? Nếu Nga tiến gần đến thất bại, điều đó có nghĩa là Nga sẽ sử dụng vũ khí hạt nhân và Âu Châu sẽ bị hủy diệt về mặt vật chất”, ông nói.

“ Ý tôi là, điều đó đơn giản là không thể tưởng tượng nổi, nhưng họ vẫn bàn luận vì họ cần một cuộc chiến để hợp lý hóa việc duy trì quyền lực, để hợp lý hóa sự tồn tại của họ.”

Lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh tiến trình hòa bình nhằm chấm dứt chiến tranh ở Ukraine đang bị đình trệ.

Hôm thứ Tư, Tổng thống Trump nói với Reuters rằng ông tin Putin “sẵn sàng đạt được thỏa thuận”, nhưng nhà lãnh đạo Ukraine Tổng thống Volodymyr Zelenskiy “đang gặp khó khăn trong việc đó”. Phát ngôn nhân của Putin, Dmitry Peskov, cũng đồng ý với nhận định này khi trả lời phóng viên hôm thứ Năm.

Động thái này cũng diễn ra trong bối cảnh liên minh NATO đang chịu áp lực trước nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm giành lại Greenland, một vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch. Các đồng minh Âu Châu đã đứng về phía Copenhagen sau khi tổng thống tuyên bố nếu Mỹ không giành được hòn đảo này thì nó sẽ rơi vào tay Trung Quốc hoặc Nga.

Trong cuộc phỏng vấn được phát sóng vào ngày 14 tháng Giêng, Karaganov, một cựu cố vấn của Putin, đã mô tả niềm tin rằng Nga có thể bị đánh bại là một “ảo tưởng hão huyền” và cáo buộc các nhà lãnh đạo Âu Châu có trình độ trí tuệ thấp chưa từng thấy.

Ông ta cũng tuyên bố rằng người Âu Châu “tin rằng chiến tranh sẽ không bao giờ xảy ra trên lãnh thổ của họ” và nhiệm vụ của Nga là “làm cho họ tỉnh ngộ, hy vọng là không cần dùng vũ khí hạt nhân, chỉ cần đe dọa mà thôi”.

Ông nói thêm: “Nhưng sớm muộn gì, nếu họ tiếp tục ủng hộ cuộc chiến này, hy sinh vô số người Ukraine và những người khác... chúng ta sẽ phải trừng phạt họ một cách nghiêm khắc. Hy vọng là ở mức độ hạn chế”.

Bình luận của Karaganov mở rộng các chủ đề mà ông đã từng nêu ra trước đây. Vào tháng 6 năm 2023, ông công khai ủng hộ việc Nga đe dọa và thậm chí sử dụng vũ khí hạt nhân “để đưa những kẻ mất trí trở lại lý trí”.

[Newsweek: Putin Ally Threatens Europe With Nuclear Destruction]

3. Tổng thống Tiệp gặp Tổng thống Zelenskiy tại Kyiv để thể hiện sự ủng hộ trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng ngày càng trầm trọng.

Tổng thống Cộng hòa Tiệp Petr Pavel đã đến Kyiv vào ngày 16 Tháng Giêng để hội đàm với người đồng cấp, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy, trong bối cảnh Ukraine đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng năng lượng do các cuộc tấn công của Nga gây ra.

Ngoại trưởng Andrii Sybiha, người đã chào đón ông Pavel khi ông đến vào sáng nay, cho biết ông Pavel và Tổng thống Zelenskiy sẽ thảo luận về các cách thức “thúc đẩy quan hệ đối tác chiến lược, hợp tác quốc phòng và nỗ lực hòa bình của chúng ta”.

Thông tin này được đưa ra sau nhiều ngày Nga liên tục tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn nhằm vào lưới điện ở Kyiv và các nơi khác tại Ukraine, khiến người dân không có điện và sưởi ấm trong điều kiện nhiệt độ đóng băng.

Chính quyền Ukraine đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp để giải quyết hậu quả và giảm bớt những thách thức nhân đạo mà người dân đang phải đối mặt.

Trong khuôn khổ chuyến thăm, tổng thống Tiệp và Tổng thống Zelenskiy đã cùng nhau đặt vòng hoa tưởng niệm các binh sĩ Ukraine đã hy sinh tại Bức tường Tưởng niệm ở Kyiv trước khi diễn ra cuộc hội đàm chính thức.

“Tôi đã thông báo cho (Tổng thống Pavel) về tình hình trên chiến tuyến và về nhu cầu phục hồi của chúng ta,” Tổng thống Zelenskiy nói trên kênh X sau cuộc gặp. “Mỗi ngày, người dân Ukraine đều phải khôi phục các dịch vụ thiết yếu sau các cuộc tấn công của Nga.”

Ông Pavel cho biết hai nhà lãnh đạo cũng đã thảo luận về các nỗ lực hòa bình, và ông khen ngợi Kyiv vì đã “làm rất tốt khi đưa ra một đề xuất có thể chấp nhận được”.

“Điều quan trọng bây giờ là Nga, nước đã khơi mào chiến tranh, cần đẩy nhanh tiến trình hòa bình”, tổng thống Tiệp nhấn mạnh trên mạng xã hội. Ông cũng tái khẳng định Prague sẽ tiếp tục hỗ trợ Ukraine thông qua sáng kiến cung cấp đạn dược và chuẩn bị gia nhập Liên Hiệp Âu Châu.

Ông Pavel, người đã đến thăm thành phố Lviv ở phía tây vào ngày 15 Tháng Giêng trước khi đến thủ đô, cũng đã nhấn mạnh sự ủng hộ của Cộng hòa Tiệp đối với ngành năng lượng của Ukraine trong một bài đăng riêng biệt trước đó cùng ngày.

“Trong thời điểm bóng tối và cái lạnh trở thành một hình thức áp lực, người Tiệp đang hoạt động ở đây không chỉ với tư cách là doanh nhân, mà trên hết là đối tác và đồng minh”, tổng thống Tiệp phát biểu trên kênh X.

Là người từ lâu đã ủng hộ việc tiếp tục hỗ trợ Ukraine, Pavel đến thăm Kyiv chỉ một tuần sau khi tân ngoại trưởng Cộng hòa Tiệp, Petr Macinka, đến thăm, trong bối cảnh sự chia rẽ ngày càng gia tăng trong lập trường của quốc gia Trung Âu này về cuộc chiến.

Trong khi Macinka tái khẳng định rằng Prague và Kyiv vẫn là đối tác, các thành viên cực hữu trong liên minh cầm quyền mới của Thủ tướng Tiệp Andrej Babis đang lên tiếng phản đối mạnh mẽ việc viện trợ cho Ukraine.

[Kyiv Independent: Czech president meets Zelensky in Kyiv to show support amid worsening energy crisis]

4. Phần Lan gửi gói hỗ trợ quốc phòng “cấp tốc” cho Ukraine trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng ngày càng trầm trọng.

Bộ Quốc phòng Phần Lan hôm thứ Sáu thông báo rằng nước này đang gửi cho Ukraine thêm số vũ khí trị giá 98 triệu euro.

Thông báo cho biết: “Chúng tôi đã xây dựng một gói giải pháp theo tiến độ nhanh chóng nhằm đáp ứng những nhu cầu cấp thiết nhất hiện nay.”

Gói viện trợ này nằm ngoài lịch trình viện trợ thường xuyên của Phần Lan, vốn nằm trong số những gói viện trợ hào phóng nhất thế giới so với GDP, phần lớn là do Phần Lan cũng có chung đường biên giới rộng lớn với Nga và do đó cũng có những lo ngại rất thực tế về nguy cơ bị tạm chiếm.

Bộ Quốc phòng đã tránh tiết lộ chi tiết về gói viện trợ mới vì lý do “an toàn hoạt động”, và trên thực tế, họ thường không công bố các gói viện trợ của mình. Tuy nhiên, những nhu cầu cấp thiết hiện nay của Ukraine chắc chắn bao gồm cuộc khủng hoảng năng lượng đang diễn ra và các cuộc tấn công trên không của Nga vào các nhà máy điện, trạm phân phối điện và các điểm nút khí đốt tự nhiên.

Hôm nay, Tổng thống Zelenskiy cũng thông báo rằng Ukraine đã nhận được một gói viện trợ “quan trọng” để bổ sung cho hệ thống phòng không đã bị suy yếu, nhưng không cung cấp chi tiết nào.

[Kyiv Independent: Finland sends 'accelerated' defense package to Ukraine amid deepening energy crisis]

5. Thượng nghị sĩ Mỹ đe dọa sử dụng “công cụ” của Quốc hội để ngăn chặn kế hoạch xâm lược Greenland của Tổng thống Trump.

Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Lisa Murkowski hôm thứ Sáu đã đe dọa sẽ sử dụng quyền lực của Quốc hội để ngăn chặn Tổng thống Donald Trump thực hiện lời đe dọa xâm lược Greenland.

Phát biểu với các phóng viên ở Copenhagen sau khi tham gia cuộc gặp giữa phái đoàn lưỡng đảng của các nhà lập pháp Mỹ với các quan chức Đan Mạch và Greenland, bà Murkowski - một người Alaska thường xuyên chỉ trích tổng thống - cho biết đây là “một thông điệp quan trọng để người dân Vương quốc Đan Mạch hiểu” rằng chính phủ Mỹ có ba nhánh.

“Tại Quốc hội, chúng tôi có những công cụ trong tay theo thẩm quyền hiến pháp của mình, đặc biệt là quyền kiểm soát ngân sách thông qua việc phân bổ ngân sách,” bà nói, đề cập đến quyền kiểm soát chi tiêu liên bang của Quốc hội. Bà nói thêm rằng Greenland, một lãnh thổ tự trị của Đan Mạch, nên được xem là một “đồng minh” chứ không phải là một “chư hầu”.

Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Chris Coons của bang Delaware, người cũng tham gia chuyến thăm của các nhà lập pháp Hạ viện và Thượng viện, cho biết ông sẽ thúc đẩy việc ban hành luật nhằm hạn chế quyền hành động đơn phương của Tổng thống Trump.

Một nhóm các nhà lập pháp lưỡng đảng của Mỹ đã đệ trình một dự luật trong tuần này nhằm ngăn chặn Washington xâm lược một thành viên NATO khác. (Greenland, với tư cách là lãnh thổ của Đan Mạch, là một phần của liên minh Đại Tây Dương.) Quốc hội có thể buộc phải bỏ phiếu về việc hạn chế quyền lực chiến tranh của tổng thống, nhưng những nỗ lực gần đây nhằm kiềm chế Tổng thống Trump đã không thành công. Ngay cả khi được thông qua, Tòa Bạch Ốc vẫn khẳng định bất kỳ biện pháp nào như vậy đều vi hiến.

Coons cũng bác bỏ những lập luận của Tổng thống Trump về Greenland từ góc độ an ninh quốc gia.

“Liệu có mối đe dọa thực sự, cấp bách nào đối với an ninh của Greenland từ Trung Quốc và Nga không?” Coons nói. “Không, hiện tại thì không.”

Tổng thống Trump đã viện dẫn mối đe dọa từ các tàu chiến Nga và Trung Quốc ở Bắc Cực như một lý lẽ để giành quyền kiểm soát Greenland. Ông Conns cho rằng những tuyên bố như vậy chỉ là “lời lẽ suông” chứ không phải “thực tế”.

Những lời đe dọa của tổng thống đã châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng ngoại giao xuyên Đại Tây Dương toàn diện. Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen và người đồng cấp Greenland Vivian Motzfeldt đã gặp Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio hồi đầu tuần này tại Tòa Bạch Ốc để thảo luận về vấn đề này trong bối cảnh các quốc gia Âu Châu đang gấp rút điều động quân đội đến vùng lãnh thổ Bắc Cực.

Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết sau cuộc gặp thượng đỉnh Vance-Rubio rằng tổng thống vẫn đang tập trung vào việc mua lại Greenland.

Trong bài phát biểu hôm thứ Sáu, Tổng thống Trump cảnh báo rằng ông “có thể áp thuế đối với các quốc gia nếu họ không hợp tác với Greenland.”

Phát ngôn nhân chính của Điện Cẩm Linh, Dmitry Peskov, hôm thứ Sáu cho biết tình hình ở Greenland là hết sức bất thường “xét theo quan điểm luật pháp quốc tế”, đồng thời nói thêm rằng Mạc Tư Khoa sẽ “cùng theo dõi với toàn thế giới” khi các sự kiện diễn ra.

[Politico: US senator threatens to use congressional ‘tools’ to block Trump’s Greenland grab]

6. ‘Điều ngu ngốc nhất tôi từng nghe’: Đảng Cộng hòa tăng cường phản đối kế hoạch của Tổng thống Trump về Greenland.

Tổng thống Trump đang nói về việc chiếm Greenland bằng mọi giá. Các nghị sĩ đảng Cộng hòa trong Quốc hội đang cố gắng khiến ông ấy tỉnh ngộ.

Trong bối cảnh Tổng thống Trump liên tục đe dọa sáp nhập lãnh thổ Đan Mạch vào Mỹ bất chấp sự phản đối của các đồng minh toàn cầu quan trọng và các đại diện dân cử của hòn đảo, một số nhà lập pháp thuộc đảng Cộng hòa đang tăng cường cảnh báo và tham gia vào các hoạt động ngoại giao khi đảng Dân chủ chuẩn bị đưa ra lập trường chính thức phản đối một cuộc xâm lược quân sự.

Thượng nghị sĩ Thom Tillis (Đảng Cộng hòa, bang Carolina) dự đoán các thành viên thuộc cả hai phe sẽ liên kết với nhau và yêu cầu sự chấp thuận của Quốc hội nếu rõ ràng là Tổng thống Trump đang chuẩn bị hành động quân sự sắp xảy ra.

“Nếu có bất kỳ hành động nào mà mục tiêu thực sự là đổ bộ lên Greenland và xâm lược bất hợp pháp… thì sẽ có đủ số phiếu ở đây để thông qua nghị quyết về quyền lực chiến tranh và chống lại quyền phủ quyết,” Tillis nói.

Dân biểu Don Bacon (đảng Cộng hòa, bang Nebraska) còn đi xa hơn, dự đoán rằng điều đó sẽ dẫn đến việc luận tội và gọi nỗi ám ảnh của Tổng thống Trump về Greenland là “điều ngu ngốc nhất mà tôi từng nghe”.

Thông điệp thẳng thắn được đưa ra công khai trong bối cảnh các nhà lập pháp đang cố gắng trấn an các đồng minh của Mỹ, bao gồm cả Đan Mạch, một cách riêng tư. Một nhóm lưỡng đảng gồm các nhà lập pháp Hạ viện và Thượng viện đang ở Copenhagen hôm thứ Sáu để trực tiếp truyền đạt thông điệp rằng hành động quân sự không nhận được sự ủng hộ tại Quốc hội.

“Greenland cần được xem là đồng minh của chúng ta, chứ không phải là một tài sản, và tôi nghĩ đó là điều mà phái đoàn này đang nói đến”, Thượng nghị sĩ Lisa Murkowski (Đảng Cộng hòa - Alaska) phát biểu sau cuộc gặp với các lãnh đạo Đan Mạch và Greenland tại đó.

Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune không tham gia cùng phái đoàn nhưng ông phần lớn tán thành thông điệp mà phái đoàn muốn truyền tải trong cuộc phỏng vấn với các phóng viên hôm thứ Năm, nói rằng “chắc chắn ở đây không có mong muốn đối với một số lựa chọn đã được thảo luận hoặc xem xét” — dường như ám chỉ đến hành động quân sự.

Sự phản đối này là một trong những rạn nứt sâu sắc nhất từng thấy giữa các nhà lập pháp đảng Cộng hòa và tổng thống trong nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Trump. Cho đến nay, sự lo ngại của đảng Cộng hòa về những động thái ngoại giao táo bạo của Tổng thống Trump vẫn chưa dẫn đến bất kỳ bước đi thành công nào để kiềm chế ông.

Sau chiến dịch lật đổ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro hồi đầu tháng này, năm nghị sĩ đảng Cộng hòa đã cùng các nghị sĩ đảng Dân chủ đề xuất một biện pháp kiềm chế Tổng thống Trump khỏi các cuộc can thiệp quân sự trong tương lai vào quốc gia Nam Mỹ này. Nhưng vào thứ Tư, hai trong số họ đã thay đổi lập trường và chấm dứt lời đe dọa sau khi chính quyền đưa ra một số cam kết về hành động trong tương lai.

Đảng Dân chủ tin rằng Greenland — lãnh thổ có chủ quyền thuộc về một đồng minh NATO — có thể khác. Thượng nghị sĩ Tim Kaine của Virginia, người đồng tác giả dự luật về Venezuela và báo hiệu một loạt luật mới về quyền lực chiến tranh, thừa nhận với các phóng viên hôm thứ Tư rằng triển vọng có đủ số lượng thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa để phủ quyết dự luật và tham gia nỗ lực của đảng Dân chủ là rất mờ mịt.

Nhưng “chúng ta có thể làm điều đó ở Greenland,” Kaine nói thêm.

Người tiền nhiệm của Thune trên cương vị lãnh đạo đảng Cộng hòa, Thượng nghị sĩ Mitch McConnell của Kentucky, đã phát biểu trên sàn nghị viện rằng hành động quân sự chống lại Greenland sẽ là “một hành động tự gây hại chiến lược chưa từng có” và có nguy cơ “phá hủy” các liên minh NATO.

Trong khi đó, Dân biểu Jeff Hurd (đảng Cộng hòa, bang Colorado) cho biết ông “vô cùng lo ngại” về thông điệp của chính quyền liên quan đến Greenland.

“Tôi không nghĩ điều đó mang lại hiệu quả, và tôi không nghĩ đây là cách đối xử với một đồng minh,” ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng ông “sẽ phản đối hành động quân sự ở Greenland.”

Nhưng ngay cả khi ngày càng nhiều đảng viên Cộng hòa lên tiếng về tham vọng Greenland của Tổng thống Trump, không rõ liệu họ có thể đặt ra những rào cản phòng ngừa đối với hành động của ông trong Quốc hội khóa này ngay cả khi họ muốn hay không. Thay vào đó, họ dường như đang hy vọng rằng Tổng thống Trump sẽ nhận ra tình hình và hiểu rằng ông không nhận được sự ủng hộ từ phía bên kia đại lộ Pennsylvania.

Đảng Dân chủ đang tuyên bố sẽ đưa ra hàng loạt nghị quyết về quyền lực chiến tranh, bao gồm cả vấn đề Greenland, trong những tuần và tháng tới. Tuy nhiên, ngay cả Tillis, người từng dự đoán sẽ nhận được sự ủng hộ áp đảo đối với một nghị quyết như vậy trong trường hợp hành động quân sự “sắp xảy ra”, cũng cho biết hiện tại ông sẽ không ủng hộ biện pháp ngăn chặn Tổng thống Trump sử dụng vũ lực trong khu vực vì điều đó sẽ “hợp thức hóa” một mối đe dọa mà ông cho rằng hiện không còn thực sự tồn tại.

Thay vào đó, Tillis đang sử dụng quyền lực của mình với tư cách là một thượng nghị sĩ sắp nghỉ hưu để chỉ trích mạnh mẽ các phụ tá hàng đầu của Tổng thống Trump, những người mà ông cho là chịu trách nhiệm về một số hành động thái quá của chính quyền. Mặc dù việc sáp nhập Greenland có thể được ủng hộ bởi phó chánh văn phòng cứng rắn Stephen Miller, Tillis nói, “đó không phải là lập trường của chính phủ Mỹ.” Ông nói thêm rằng đó là “một lý do khác khiến tôi đến Copenhagen.”

Thượng nghị sĩ Josh Hawley (R-Mo.), người ban đầu ủng hộ nghị quyết về quyền lực chiến tranh đối với Venezuela trước khi thay đổi ý kiến, cũng cho biết trong một cuộc phỏng vấn rằng ông không tán thành nỗ lực tương tự đối với Greenland.

“Không phải theo hướng dự kiến,” Hawley nói, đồng thời cho biết thêm rằng bất kỳ biện pháp nào như vậy “cần phải đáp ứng những tình huống thực tế cụ thể.”

Bất kỳ sự phản đối chính thức nào từ phía đảng Cộng hòa chắc chắn sẽ bao gồm cả bà Murkowski, một trong những người đồng sáng lập Nhóm Thượng viện về Bắc Cực, người đã đệ trình một nghị quyết không ràng buộc hôm thứ Năm cùng với Thượng nghị sĩ Ruben Gallego (Đảng Dân chủ - Arizona), Dân biểu Ro Khanna (Đảng Dân chủ - California) và ông Bacon nhằm khẳng định mối quan hệ đối tác của Mỹ với Greenland và Đan Mạch. Nghị quyết nhấn mạnh “sự tôn trọng lẫn nhau về chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ” và rằng bất kỳ hành động quân sự nào cũng cần sự cho phép của Quốc hội.

Bà Murkowski, người cũng đã gặp gỡ các nhà ngoại giao Đan Mạch tại Washington tuần này trước khi đến Copenhagen, cho biết bà sẽ ủng hộ nghị quyết về quyền lực chiến tranh đối với Greenland nếu cần thiết. Bà cũng đã đệ trình một dự luật cùng với Thượng nghị sĩ Jeanne Shaheen (Đảng Dân chủ - NH) nhằm cấm chính quyền sử dụng ngân sách để đơn phương phong tỏa, xâm lược, sáp nhập hoặc khẳng định quyền kiểm soát đối với Greenland hoặc bất kỳ lãnh thổ nào khác thuộc về một quốc gia thành viên NATO.

“Chúng ta đang sống trong thời đại mà chúng ta đang thảo luận về những điều mà chúng ta chưa từng nghĩ là có thể xảy ra,” Murkowski nói. “Việc sử dụng tên Greenland trong bối cảnh một nghị quyết về quyền lực thời chiến là điều hoàn toàn đáng kinh ngạc.”

Trong khi một nghị quyết về quyền lực chiến tranh có thể được nhanh chóng đưa ra thảo luận tại Thượng viện, các đồng minh của Greenland tại Thượng viện không dễ dàng buộc phải bỏ phiếu về biện pháp của NATO hay thậm chí là nghị quyết không ràng buộc. Và một số thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa bày tỏ sự hoài nghi rằng các lãnh đạo đảng sẽ để cho những biện pháp sau này được thông qua.

“Tôi chắc chắn Thune sẽ lập tức lợi dụng chuyện này,” Thượng nghị sĩ John Kennedy (Đảng Cộng hòa, bang Louisiana) nói.

[Newsweek: ‘Dumbest thing I’ve ever heard’: Republicans amp up their resistance to Trump’s Greenland push]

7. Phái đoàn Ukraine đang trên đường đến Mỹ để gặp gỡ nhóm của Tổng thống Trump.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy thông báo ngày 16 Tháng Giêng rằng các quan chức Ukraine sẽ đến Mỹ trong những ngày tới để tiếp tục đàm phán với các đối tác Mỹ.

Phái đoàn bao gồm Rustem Umerov, thư ký Hội đồng An ninh và Quốc phòng Quốc gia; Kyrylo Budanov, nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống; và David Arakhamia, lãnh đạo nghị viện của đảng Người phục vụ nhân dân của Tổng thống Zelenskiy.

Thông tin này được đưa ra sau khi Tổng thống Donald Trump một lần nữa cáo buộc Tổng thống Zelenskiy cản trở các cuộc đàm phán hòa bình, bất chấp việc Kyiv và Washington đã đạt được tiến triển trong khuôn khổ hòa bình gồm 20 điểm.

Ukraine hy vọng sẽ hiểu rõ hơn về “các văn kiện mà chúng tôi đã soạn thảo với phía Mỹ, cũng như về phản ứng của Nga đối với toàn bộ công tác ngoại giao này”, Tổng thống Zelenskiy nói trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Tiệp Petr Pavel tại Kyiv.

Tổng thống cho biết cần phải hoàn thiện các văn kiện về bảo đảm an ninh và phục hồi kinh tế của Ukraine, đồng thời nói thêm rằng nếu công tác chuẩn bị hoàn tất, các văn kiện này có thể được ký kết tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos vào tuần tới.

Trong hội nghị thượng đỉnh quốc tế thường niên tại Thụy Sĩ, Kyiv và Washington dự kiến sẽ ký một thỏa thuận kinh tế nhằm thúc đẩy sự phục hồi hậu chiến của Ukraine.

Các quan chức Ukraine cho biết quá trình phục hồi và tái thiết đất nước sẽ cần 800 tỷ đô la trong 10 năm — gấp khoảng bốn lần tổng sản phẩm quốc nội trước chiến tranh.

[Kyiv Independent: Ukrainian delegation en route to US to meet Trump's team]

8. Hàng Không Mẫu Hạm Mỹ ở Biển Đông có thể đang hướng tới Iran.

Các vệ tinh đã chụp được hình ảnh Hàng Không Mẫu Hạm siêu hạng lớp Nimitz USS Abraham Lincoln đang hoạt động ở Biển Đông tranh chấp, trước khi nó được tường trình đã nhận lệnh điều động đến Trung Đông để củng cố sức mạnh quân sự của Mỹ trong bối cảnh căng thẳng leo thang với Iran.

Biển Đông là khu vực tranh chấp chủ quyền giữa nhiều quốc gia, trong đó có Trung Quốc, quốc gia khẳng định chủ quyền đối với hơn 80% vùng biển sầm uất này. Sự hiện diện ngày càng tăng của Trung Quốc trong vùng biển của Phi Luật Tân đã dẫn đến những cuộc đụng độ nghiêm trọng và thúc đẩy đồng minh hiệp ước của Mỹ tăng cường quan hệ an ninh với Washington và các đối tác khác trong khu vực.

Chính phủ Iran đang tiến hành một chiến dịch đàn áp đẫm máu đối với các cuộc biểu tình chống chính phủ quy mô lớn nhất trong nhiều năm, với ước tính số người chết dao động từ 3.400 đến hơn 12.000. Tổng thống Trump đã đe dọa sẽ đáp trả và không loại trừ việc sử dụng lực lượng quân sự—mặc dù hôm thứ Tư ông nói rằng ông có thông tin “đáng tin cậy” rằng việc giết người đã dừng lại, và “không có kế hoạch hành quyết” người biểu tình.

Theo NewsNation đưa tin hôm thứ Năm, dẫn nguồn tin thân cận với vấn đề này, tàu Abraham Lincoln và nhóm tác chiến của nó, bao gồm các tàu khu trục mang hỏa tiễn dẫn đường Arleigh Burke và ít nhất một tàu ngầm tấn công, đang được điều động trở lại Trung Đông.

Hình ảnh vệ tinh của Cơ quan Vũ trụ Âu Châu, gọi tắt là ESA được Newsweek xem xét cho thấy tàu Abraham Lincoln và nhóm tác chiến của nó đang di chuyển khoảng 120 dặm về phía tây tỉnh đảo Palawan của Phi Luật Tân vào thứ Ba. Các tàu này cũng cách bãi cạn Scarborough khoảng 215 dặm về phía nam - một trong những điểm gây tranh cãi nhất trong tranh chấp lãnh thổ giữa Phi Luật Tân và Trung Quốc.

Hải quân cho biết, những “hoạt động thường lệ” này, bao gồm cả các cuộc diễn tập bắn đạn thật trên tàu Abraham Lincoln, nhằm mục đích ngăn chặn hành động gây hấn trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Dữ liệu theo dõi tàu thuyền công khai được Newsweek xem xét xác nhận nhóm tàu tấn công đã di chuyển từ Biển Phi Luật Tân vào vùng biển quần đảo Phi Luật Tân vào ngày 24 tháng 12 trước khi đi về phía tây vào Biển Đông.

Điều đó có nghĩa là các tàu này đang hoạt động trong khu vực trong khi Trung Quốc tiến hành hai ngày tập trận quân sự trừng phạt trên vùng biển và không phận xung quanh Đài Loan vào ngày 29 và 30 tháng 12, nhằm gây áp lực lên hòn đảo dân chủ này, mà Bắc Kinh tuyên bố là lãnh thổ của mình.

[Newsweek: US Aircraft Carrier in South China Sea Could Be Heading for Iran]

9. Thủ tướng Carney nói với Tổng thống Trump: Hãy rút lui khỏi dự án Greenland!

Thủ tướng Canada Mark Carney hôm thứ Sáu cảnh báo rằng quyết định về quyền sở hữu Greenland không thuộc về Tổng thống Donald Trump.

“Tương lai của Greenland là quyết định của Greenland và của Vương quốc Đan Mạch,” ông Carney nói với các nhà báo tại một cuộc họp báo ở Bắc Kinh sau cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Ông Carney kêu gọi các đồng minh NATO, trong đó có Mỹ, “tôn trọng các cam kết của họ” khi ông nhấn mạnh sự ủng hộ của Canada đối với chủ quyền của Đan Mạch đối với hòn đảo Bắc Cực có vị trí chiến lược quan trọng, nơi mà Tổng thống Trump đã đe dọa chiếm giữ.

“Chúng tôi là đối tác NATO với Đan Mạch, và do đó, mối quan hệ đối tác đầy đủ của chúng tôi vẫn được duy trì,” ông Carney nói trong những phát biểu đầu tiên của mình về cuộc tranh cãi ngoại giao đang leo thang. “Các nghĩa vụ của chúng tôi theo Điều 5, Điều 2 của NATO vẫn được giữ nguyên, và chúng tôi hoàn toàn ủng hộ những điều đó.”

Vấn đề Greenland lại nổi lên một lần nữa do những phát ngôn leo thang của Tổng thống Trump về lợi ích của Mỹ ở Bắc Cực, điều này đã làm gia tăng căng thẳng giữa Washington và Liên Hiệp Âu Châu.

Tuần này, Đan Mạch và một số đồng minh đã tuyên bố sẽ tăng cường sự hiện diện quân sự của họ ở Greenland.

Một ngày sau cuộc hội đàm giữa các Ngoại trưởng Đan Mạch và Greenland với các quan chức cao cấp của Mỹ tại Washington, Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen cho biết Liên Hiệp Âu Châu đã “tăng gấp đôi đầu tư và hỗ trợ Greenland” và khối này sẽ “tiếp tục công việc về an ninh Bắc Cực với các đồng minh, các đối tác của chúng tôi, bao gồm cả Hoa Kỳ”.

Ông Carney cho biết vấn đề chủ quyền đối với Greenland và Bắc Cực cũng được đề cập trong các cuộc thảo luận của ông với ông Tập Cận Bình, và ông nói thêm rằng ông “nhận thấy nhiều điểm tương đồng về quan điểm trong vấn đề đó”.

[Politico: Carney to Trump: Back off on Greenland]

10. Truyền thông Nga đưa tin Trung Quốc ngừng nhập khẩu điện từ Nga.

Theo báo Kommersant thân Cẩm Linh, việc Trung Quốc mua điện từ Nga đã bị tạm dừng từ ngày 1 Tháng Giêng do giá xuất khẩu tăng cao, vượt quá giá điện trong nước của Trung Quốc.

Inter RAO, một trong những công ty năng lượng nhà nước lớn nhất của Nga, chịu trách nhiệm xuất khẩu điện dư thừa từ vùng Viễn Đông Nga để cung cấp cho Tập đoàn Lưới điện Nhà nước Trung Quốc với ước tính khoảng 4 tỷ kilowatt-giờ (kWh) điện mỗi năm.

Các hợp đồng cung ứng giữa Bắc Kinh và Mạc Tư Khoa kéo dài đến năm 2037, mặc dù các nguồn tin của Kommersant cho biết xuất khẩu khó có thể được nối lại trong năm nay.

Mặc dù vậy, Inter RAO khẳng định rằng các hợp đồng sẽ vẫn có hiệu lực và họ đang liên tục liên lạc với các đối tác Trung Quốc.

Tờ Kyiv Independent không thể xác minh các thông tin do truyền thông Nga đưa ra.

Giá điện ở Nga đã tăng mạnh tới 42% so với tháng Giêng năm ngoái. Tờ Kommersant bình luận rằng việc tự do hóa thị trường ở Viễn Đông có thể là nguyên nhân.

Ngược lại, tại Trung Quốc, giá điện hầu như không thay đổi, dao động quanh mức 350 nhân dân tệ (50,2 đô la Mỹ) cho mỗi Megawatt-giờ (MWh).

Theo báo Kommersant, Bộ Năng lượng Nga cho biết xuất khẩu có thể được nối lại nếu Trung Quốc đệ trình yêu cầu kèm theo một thỏa thuận cùng có lợi.

Bộ này khẳng định việc cung cấp điện cho nền kinh tế vùng Viễn Đông vẫn là ưu tiên hàng đầu của Nga.

Quan hệ kinh tế với Trung Quốc là một nguồn sống quan trọng đối với Nga kể từ khi nước này bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện Ukraine.

Khi Mạc Tư Khoa phải đối mặt với các lệnh trừng phạt quốc tế, Trung Quốc vẫn tiếp tục mua dầu, khí đốt và than đá của Nga, đồng thời bán xe hơi và công nghệ cho Mạc Tư Khoa. Mặc dù giá trị thương mại của hai nước giảm vào năm 2024, nhưng tổng số tiền vẫn đạt 234 tỷ đô la, theo dữ liệu từ Tổng cục Hải quan Trung Quốc.

[Kyiv Independent: China halts electricity imports from Russia, Russian media reports]

11. Ít nhất 3 người thiệt mạng và 22 người bị thương trong các vụ tấn công Nga gây ra đêm qua.

Một vụ tấn công bằng bom lượn của Nga đã khiến một người thiệt mạng và 11 người bị thương ở Bilopilsky thuộc tỉnh Sumy. Chính quyền khu vực báo cáo 40 vụ tấn công trên khắp 27 đô thị trong tỉnh, nơi chuông báo động không kích vang lên trong gần 18 giờ trong số 24 giờ qua.

Thống đốc Ivan Fedoro báo cáo rằng một vụ tấn công khác ở tỉnh Zaporizhzhia đã khiến một người thiệt mạng và sáu người bị thương.

Tại cảng Odessa trên Hắc Hải, một hỏa tiễn đạn đạo của Nga đã bắn trúng một tàu chở hàng dân sự mang cờ Malta, theo thông báo của chính quyền địa phương. Họ cho biết một thành viên thủy thủ đoàn bị thương nhưng không có người thiệt mạng trong các vụ tấn công trên khắp tỉnh.

Thống đốc tỉnh Kherson, Oleksandr Prokudin, viết rằng “do hành động gây hấn của Nga, một người đã thiệt mạng”, nhưng không nêu rõ thêm chi tiết.

Ông cho biết thêm rằng 23 đô thị đã bị ảnh hưởng bởi hỏa lực và chính quyền của ông đã xác định được một phụ nữ 53 tuổi bị thương vào ngày 14 tháng Giêng, người này mới được vào bệnh viện vì chấn động não do chấn thương vụ nổ gây ra.

Ở một diễn biến khác, một vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga đã làm bị thương hai người ở Malomykhailovsky thuộc tỉnh Dnipropetrovsk, và một phụ nữ 63 tuổi bị thương ở tỉnh Kharkiv.

[Kyiv Independent: At least 3 dead, 22 injured in Russian overnight attacks]
 
Hung thần Kadyrov trước nguy cơ đột tử. Viktor Orbán có nguy cơ thua đậm trong cuộc bầu cử sắp tới
VietCatholic Media
16:07 17/01/2026


1. Ramzan Kadyrov lại một lần nữa đứng trước nguy cơ đột tử.

Theo tình báo Ukraine, Ramzan Kadyrov - nhà lãnh đạo Chechnya nổi tiếng với sự kết hợp giữa đàn áp tàn bạo và những màn phô trương sức mạnh trên mạng xã hội - được tường trình đang bị suy thận và có khả năng sẽ sớm mất mạng.

Nếu điều đó là sự thật, tình trạng sức khỏe của ông làm dấy lên nguy cơ bất ổn trở lại ở một khu vực vốn từ lâu được kiểm soát bằng vũ lực, đúng lúc cuộc chiến của Putin chống lại Ukraine bước sang năm thứ năm.

Liệu những thông tin đó có chính xác hay không thì không ai biết chắc. Người đàn ông 49 tuổi hào hoa này từng được tuyên bố sắp chết, nhưng rồi lại xuất hiện trước công chúng, đôi khi trông có vẻ ốm yếu, nhưng vẫn còn sống khỏe mạnh.

Tuy nhiên, vẫn có lý do để chúng ta đặc biệt chú ý.

Chechnya là nơi thử nghiệm việc Putin sử dụng sức mạnh quân sự áp đảo trong giai đoạn đầu để loại bỏ đối thủ và thiết lập một chính quyền bù nhìn trung thành.

Sự cai trị của Kadyrov dựa trên một thỏa thuận cá nhân sâu sắc với Điện Cẩm Linh — một thỏa thuận hoạt động ngoài luật pháp chính thức hoặc sự giám sát. Những gì xảy ra sau khi ông qua đời sẽ thử thách thỏa thuận đó vào thời điểm căng thẳng bất thường đối với Mạc Tư Khoa.

Sự ám ảnh của Putin đối với Chechnya bắt nguồn từ năm 1999, khi ông mới nhậm chức thủ tướng lâm thời và tuyên bố sẽ truy lùng những kẻ mà ông cho là thủ phạm của hàng loạt vụ đánh bom chung cư ở Mạc Tư Khoa, hứa sẽ truy đuổi “những kẻ khủng bố” “ngay cả vào tận nhà vệ sinh”.

Chiến dịch quân sự sau đó, được gọi là Chiến tranh Chechnya lần thứ hai, đã biến vị cựu lãnh đạo KGB ít được biết đến, với khuôn mặt nhợt nhạt, trở thành một cái tên quen thuộc, tạo tiền đề cho ông giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo.

Trong một diễn biến bất ngờ xứng tầm “Trò chơi vương quyền”, Putin đã xoay chuyển cục diện cuộc xung đột tàn khốc bằng cách dàn xếp một thỏa thuận với cha của Ramzan Kadyrov, Akhmat Kadyrov, một cựu thủ lĩnh phiến quân. Khi Akhmat bị ám sát năm 2004, Ramzan thừa kế thỏa thuận này: quyền lực đổi lấy lòng trung thành tuyệt đối.

Được hậu thuẫn bởi các khoản trợ cấp hào phóng của chính phủ liên bang, Kadyrov đã cai trị Chechnya với mức độ tàn bạo đến mức gây kinh ngạc ngay cả trong một nước Nga ngày càng đàn áp, chủ trì nhiều hành vi lạm dụng, trong đó có việc bắt cóc, tra tấn và giết hại hàng chục người đàn ông bị nghi ngờ là đồng tính.

Thường xuyên xuất hiện trên mạng xã hội và các nền tảng như Instagram, TikTok và Telegram, Kadyrov đã dành phần lớn hai thập niên qua để xây dựng danh tiếng là một bạo chúa thất thường và tàn nhẫn.

Trong năm qua, ông đã đăng tải một video quay cảnh mình đang tập tạ để bác bỏ những tin đồn về việc ông mắc ung thư tuyến tụy, thách thức những người tham dự một bữa tiệc “gần như khỏa thân” hãy gia nhập binh lính ở tiền tuyến như một hình phạt và tuyên bố rằng Elon Musk đã tặng ông một chiếc Cybertruck, hoàn chỉnh với tháp súng máy, để sử dụng ở Ukraine. Sau khi Musk phủ nhận việc tặng ông chiếc xe tải, Kadyrov đã cáo buộc ông chủ Tesla đã vô hiệu hóa chiếc xe từ xa.

'Những chiến binh TikTok'

Sự tàn bạo của Putin ở Ukraine — được đánh dấu bằng việc Mạc Tư Khoa ném bom các địa điểm dân sự và tra tấn tù binh chiến tranh dưới chiêu bài một chiến dịch quân sự có mục tiêu — phản ánh nhiều khía cạnh chiến dịch ban đầu của ông ở Chechnya.

Nhưng đối với danh tiếng của Kadyrov, điều đó đã gây hại nhiều hơn là có lợi, theo Mikhail Komin, một chuyên gia về chính trị Nga và là nhà nghiên cứu tại Trung tâm Phân tích Chính sách Âu Châu.

Chủ nghĩa quân phiệt hùng hồn mà Kadyrov đã xây dựng thành thương hiệu “giờ đây đã trở thành xu hướng tuyệt đối trong phần lớn giới tinh hoa [Nga]”, Komin nói. Ở nước Nga ngày nay, toàn bộ tùy tùng của Putin đều đóng vai trò mà Kadyrov từng độc chiếm.

Vấn đề càng trở nên trầm trọng hơn khi các chiến binh của Kadyrov đã không thể hiện được danh tiếng đáng sợ của mình. Họ hầu như không làm được gì để ngăn chặn cuộc phản công của Ukraine vào mùa thu năm 2022 và sau đó tỏ ra kém hiệu quả trong một cuộc tấn công táo bạo của Ukraine vào vùng Kursk của Nga.

Đáng lẽ đây phải là cơ hội để những người được gọi là “kadyrovtsy” chứng minh giá trị của mình, nhưng thay vào đó, họ nhanh chóng nhận được biệt danh chế giễu “chiến binh TikTok” - ấn tượng trên màn ảnh nhưng cuối cùng lại giả tạo.

“Điều đó đã làm suy yếu huyền thoại mạnh mẽ được dựng lên xung quanh ông ta,” Ruslan Aisin, một nhà phân tích chính trị và chuyên gia về khu vực, cho biết. “Hóa ra ông ta chẳng có gì để cống hiến ngoài những tuyên bố hùng hồn.”

Tất cả những điều này không ngăn cản Kadyrov tìm kiếm sự chú ý của công chúng. Ông đã công khai can thiệp vào một cuộc tranh chấp gay gắt về Wildberries, công ty tương đương với Amazon của Nga, và gần đây hơn, ông đã khiến các quan chức khó chịu khi công khai kêu gọi gian lận trong một cuộc bỏ phiếu công khai để một địa danh của Chechnya xuất hiện trên tờ tiền 500 rúp mới.

Ông Komin cho biết, những lời lẽ khoa trương của Kadyrov, kết hợp với các báo cáo về tình trạng sức khỏe suy yếu của ông, đã khiến ông trở thành “cục u” đối với Điện Cẩm Linh.

Cuối tháng 12, tờ Novaya Gazeta Europe của Nga đưa tin rằng nhà lãnh đạo Chechnya đã phải vào bệnh viện khẩn cấp trong một chuyến đi đến Mạc Tư Khoa. Trích dẫn thông tin tình báo quân sự Ukraine, truyền thông Ukraine tuần trước cho biết Kadyrov đang được điều trị tại một phòng khám tư nhân ở Grozny vì suy thận.

Như những lần trước, Kadyrov đã đáp trả những tin đồn bằng cách đăng tải các video ghi lại hoạt động của mình lên mạng xã hội, nhằm đính chính những ấn tượng cho rằng có điều gì đó không ổn.

Khi được hỏi về sức khỏe trong một chương trình phát sóng trực tiếp hồi tháng 12, ông thừa nhận thỉnh thoảng bị “suy nhược thần kinh”, mà ông cho là do lo lắng về các chiến binh Chechnya ở Ukraine. Tuy nhiên, trong cùng chương trình phát sóng đó, ông cũng cho biết mình dự định sẽ tranh cử lại trong cuộc bầu cử khu vực vào tháng 9 năm 2026.

Sau Kadyrov

Tuy nhiên, các chuyên gia về Nga và các phương tiện truyền thông độc lập đều cho rằng có những dấu hiệu cho thấy một quá trình chuyển giao quyền lực có thể đang diễn ra.

Đầu tháng Giêng, Kadyrov bổ nhiệm con trai 20 tuổi của mình, Akhmat Kadyrov, làm phó thủ tướng lâm thời. Mặc dù Akhmat vẫn còn chưa đủ 10 tuổi để đủ điều kiện tranh cử - luật pháp Nga yêu cầu nhà lãnh đạo khu vực phải ít nhất 30 tuổi - một số người coi động thái này là bằng chứng cho thấy Kadyrov đang đặt nền móng cho một cuộc chuyển giao quyền lực theo kiểu cha truyền con nối.

Ngoài con trai mình, theo cơ quan điều tra Proekt của Nga, Kadyrov đã bổ nhiệm ít nhất 95 người thân vào các vị trí trong chính phủ hoặc có liên quan đến chính phủ, vượt cả Putin, người mà cuộc điều tra cáo buộc đã bổ nhiệm 27 người thân vào các vị trí tương tự.

Một số nhà quan sát Điện Cẩm Linh cho rằng Mạc Tư Khoa dường như ủng hộ một người kế nhiệm khác, có lẽ là một nhân vật như Apti Alaudinov, người lãnh đạo lực lượng Chechnya ở Ukraine và thường xuyên xuất hiện trên truyền hình nhà nước Nga.

Ông Komin cho biết: “Chính việc có nhiều kịch bản khác nhau khiến tình hình trở nên khó khăn hơn đối với Điện Cẩm Linh.”

Mặc dù một số người ở Nga và nước ngoài dự đoán tình trạng bất ổn sẽ quay trở lại ở Chechnya, các chuyên gia cảnh báo không nên đánh giá quá cao những rủi ro đối với Putin.

việc ông Kadyrov rút lui khỏi chính trường sẽ là “điều khó chịu và phức tạp, nhưng không phải là mối đe dọa thực sự” đối với chế độ.

Putin đã làm ở Chechnya những gì ông ta rõ ràng muốn làm ở Ukraine, đó là đàn áp những người bất đồng chính kiến và củng cố quyền lực đến mức Điện Cẩm Linh có thể dễ dàng quản lý quá trình chuyển giao quyền lực.

“Với sự giúp đỡ của Putin, Kadyrov đã tạo ra một hệ thống cai trị, một 'Kadyrov tập thể', có thể tồn tại ở Chechnya mà không cần ông ta,” Aisin nói. “Điều đó chỉ có nghĩa là Điện Cẩm Linh sẽ không còn phụ thuộc vào một người duy nhất nữa.”

Và điều đó, ông nói thêm, thậm chí có thể có lợi cho Mạc Tư Khoa.

[Politico: Ramzan Kadyrov is on death watch. Again.]

2. Tổng thống Ukraine Zelenskiy khẩn thiết kêu gọi các đồng minh NATO cung cấp hỏa tiễn.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy đã khẩn thiết kêu gọi các thành viên của liên minh NATO nhanh chóng gửi cho lực lượng Kyiv những hỏa tiễn đang “chỉ nằm đó” trong các kho chứa, đồng thời tiết lộ rằng một số hệ thống phòng không của nước ông đã hết đạn cho đến khi nhận được thứ mà ông gọi là “gói hàng quan trọng” vào sáng thứ Sáu.

“Vấn đề không chỉ nằm ở bản thân các hệ thống – sẽ không bao giờ có đủ bệ phóng. Ukraine có nhiều hệ thống khác nhau, được đưa vào vào những thời điểm khác nhau, từ nhiều nguồn khác nhau. Điều cần thiết là các gói hỏa tiễn liên tục,” Tổng thống Zelenskiy nói bằng tiếng Ukraine tại một cuộc họp báo với nhà lãnh đạo Cộng hòa Tiệp Petr Pavel trong chuyến thăm Kyiv của ông.

“Hôm nay, tạ ơn Chúa, sáng nay chúng tôi đã nhận được một kiện hàng rất quan trọng. Hiện nó đã đến Ukraine. Tôi có thể nói về điều này. Nhưng điều này đòi hỏi một cái giá rất đắt – bằng nỗ lực to lớn, máu và sinh mạng con người. Việc bảo đảm an toàn cho kiện hàng như vậy là vô cùng khó khăn.”

Các cuộc tấn công trên không tàn bạo của Nga vào Ukraine đã leo thang trong những tháng gần đây. Bộ Quốc phòng Anh cho biết Nga đã phóng 55.000 máy bay điều khiển từ xa cảm tử vào Ukraine trong năm 2025, tăng gấp năm lần so với năm trước. Vào tháng Giêng, Nga cũng đã sử dụng hỏa tiễn siêu thanh Oreshink mới của mình chống lại Ukraine lần thứ hai.

Ukraine đang ở thế bất lợi dọc theo các chiến tuyến phía đông và chịu áp lực ngoại giao từ chính quyền Tổng thống Trump để đạt được thỏa thuận hòa bình với Nga, trong đó bao gồm những nhượng bộ khó khăn về lãnh thổ. Vì vậy, Kyiv đang tìm cách giành lợi thế trong các cuộc đàm phán hòa bình thông qua các cuộc tấn công tốn kém vào nền kinh tế dầu mỏ béo bở của Điện Cẩm Linh và các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Nga.

“Khi bạn hiểu được lượng hàng hóa đang nằm im trong kho lớn đến mức nào, quốc gia nào đang nắm giữ bao nhiêu lượng hàng hóa đó,” Tổng thống Zelenskiy nói.

“Nhưng tất nhiên, có những quy định nội bộ giới hạn số lượng có thể được chuyển giao. Mỗi quốc gia đều có yêu cầu về lượng dự trữ tối thiểu phải được lưu trữ. Nhưng thành thật mà nói—chúng ta đang nói về những quy tắc, những luật lệ nào khi chúng ta đang trong chiến tranh và chúng ta đang rất cần những thứ này?”

“Ở một số quốc gia, tạ ơn Chúa, không có chiến tranh, và họ có đủ loại hỏa tiễn—tầm ngắn, tầm trung—nằm im ở đó. Vậy chúng dùng để làm gì? Đó mới là câu hỏi thực sự, xin thứ lỗi cho tôi vì đã nói thẳng thừng như vậy.”

Mặc dù các quốc gia Âu Châu thuộc NATO đã tăng cường hỗ trợ quân sự cho Ukraine, một quốc gia không phải là thành viên của liên minh, và Mỹ đã cung cấp nhiều hỏa tiễn phòng không Patriot, nhưng vẫn tồn tại sự miễn cưỡng trong lịch sử khi cung cấp cho Kyiv loại hỏa tiễn tầm xa cho phép nước này tấn công Mạc Tư Khoa, vì lo ngại nguy cơ leo thang căng thẳng nghiêm trọng với Nga.

Tổng thống Donald Trump gần đây đã quyết định không bán hỏa tiễn hành trình Tomahawk cho Ukraine vì lý do này. Anh đã cung cấp cho Ukraine một số hỏa tiễn hành trình Storm Shadow, có tầm bắn không đủ để vươn tới Mạc Tư Khoa từ Ukraine, nhưng Đức cho đến nay vẫn từ chối cung cấp cho Kyiv hỏa tiễn Taurus tầm xa, loại hỏa tiễn có tiềm năng vươn tới tầm đó.

Nga tuyên bố rằng việc cung cấp hỏa tiễn tầm xa cho Ukraine tương đương với việc trực tiếp tham gia vào cuộc chiến.

Tổng thống Zelenskiy nói rằng Ukraine “phải được tôn trọng, không chỉ bằng lời nói”.

“Những lời nói về một ‘dân tộc Ukraine hùng mạnh’ là chưa đủ. Đúng là dân tộc Ukraine mạnh mẽ, nhưng họ đang chiến đấu theo cách giống như mỗi người lính ở tiền tuyến. Và dân tộc hùng mạnh này cần được hỗ trợ và bảo vệ tối đa,” ông nói. “Đó là lý do tại sao chúng tôi đang chờ đợi – ngay lập tức – việc chuyển giao nhanh chóng những gì mà các đối tác của chúng tôi đã có.”

[Newsweek: Ukraine’s Zelensky Makes Desperate Plea to NATO Allies for Missiles]

3. Billy Long xin lỗi vì đã nói đùa về Iceland như là ‘bang thứ 52’.

Cựu nghị sĩ Billy Long được tường trình đã xin lỗi sau khi nói đùa riêng với các nhà lập pháp Hạ viện rằng Iceland sẽ là “bang thứ 52” và ông sẽ là thống đốc của bang đó.

Ông Long gần đây đã được Tổng thống Trump đề cử làm đại sứ tại quốc đảo này. Tổng thống Trump từng tuyên bố muốn biến Canada thành tiểu bang thứ 51 của Hoa Kỳ và hiện đang tìm cách thâu tóm thêm một lãnh thổ khác ở Bắc Cực, Greenland.

“Chuyện đó không có gì nghiêm trọng cả, tôi đang ở cùng một vài người mà tôi đã không gặp trong ba năm, và họ đang đùa về việc Jeff Landry làm thống đốc Greenland, rồi họ bắt đầu nói đùa về tôi. Nếu ai cảm thấy bị xúc phạm, thì tôi xin lỗi,” Long nói với Arctic Today, một trang tin tức phi lợi nhuận có trụ sở tại Alaska.

Ông Long đã không trả lời nhiều yêu cầu bình luận từ POLITICO. Gần đây, Tổng thống Trump đã bổ nhiệm ông Landry, thống đốc đắc cử của Louisiana, làm đặc phái viên đến Greenland.

Ông Long, người từng đại diện cho một khu vực bầu cử ở tây nam Missouri trong sáu nhiệm kỳ và từng giữ chức ủy viên Sở Thuế vụ, gọi tắt là IRS trong một thời gian ngắn năm ngoái, đã đến thăm các đồng nghiệp cũ tại Hạ viện hồi đầu tuần này. Câu nói đùa riêng tư của ông, được POLITICO đưa tin đầu tiên, đã gây ra một cuộc tranh cãi ngoại giao nhỏ, với việc Bộ Ngoại giao Iceland yêu cầu Đại sứ quán Mỹ tại Reykjavík giải thích về những bình luận của ông Long.

Bình luận của ông Long dường như đã chạm đến điểm nhạy cảm khi các nước NATO, trong đó có Iceland, tỏ ra e ngại trước những lời đe dọa lặp đi lặp lại của Tổng thống Trump về việc xâm lược Greenland, một lãnh thổ của Đan Mạch. Một số người Iceland đã phát động một chiến dịch kiến nghị kêu gọi chính phủ của họ từ chối ông Long làm đại sứ.

Khi được hỏi về phát ngôn “bang thứ 52”, Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune nói rằng Long “có lẽ đang nói đùa” và “tôi sẽ không quá chú trọng đến điều đó”.

[Politico: Billy Long apologizes for joking about Iceland as ‘52nd state’]

4. Khảo sát cho thấy đa số người Ukraine phản đối việc bán vùng Donbas cho Nga.

Một cuộc khảo sát mới từ Viện Xã hội học Quốc tế Kyiv cho thấy người Ukraine lạc quan về việc tiếp tục cuộc chiến chống lại Nga.

Cuộc khảo sát cho thấy 54% người Ukraine được hỏi “kiên quyết bác bỏ việc chuyển giao toàn bộ Donbas cho Nga kiểm soát để đổi lấy sự bảo đảm an ninh từ Mỹ và Âu Châu”.

83% người Ukraine được khảo sát cho rằng tham vọng của Nga lớn hơn việc chỉ kiểm soát vùng Donbas, trong đó 28% cho rằng mục tiêu của Nga là diệt chủng người Ukraine.

Cuộc khảo sát cũng cho thấy 77% số người được hỏi cho rằng Ukraine có khả năng tiếp tục kháng chiến, “mặc dù Nga đang tiến lên ở mặt trận, nhưng chậm và chịu tổn thất lớn”.

Cuộc thăm dò thu thập phản hồi từ 601 công dân Ukraine từ 18 tuổi trở lên sống tại các vùng lãnh thổ không bị tạm chiếm của Ukraine, được lựa chọn ngẫu nhiên qua điện thoại.

[Kyiv Independent: Majority of Ukrainians reject trading Donbas to Russia, survey finds]

5. Tòa Bạch Ốc cho biết việc điều động quân đội Âu Châu ở Greenland sẽ không thay đổi quyết định của Tổng thống Trump.

Tòa Bạch Ốc cho biết việc điều động quân đội Âu Châu tại Greenland không làm thay đổi kế hoạch của Tổng thống Donald Trump nhằm giành quyền kiểm soát hòn đảo Bắc Cực này.

“Tôi không nghĩ việc điều động quân đội ở Âu Châu ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định của tổng thống hay ảnh hưởng đến mục tiêu sáp nhập Greenland của ông ấy chút nào”, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt nói với các phóng viên hôm thứ Năm khi được hỏi liệu những thông báo gần đây về việc Âu Châu điều động quân đội có ảnh hưởng đến tính toán của Tổng thống Trump hay không.

Tuần này, một số quốc gia Âu Châu, bao gồm Pháp, Đức, Thụy Điển, Phần Lan, Na Uy và Hòa Lan, tuyên bố sẽ cử quân đội đến Greenland để tham gia cuộc tập trận quân sự của Đan Mạch - một số binh sĩ đã có mặt tại đó. Estonia đang tham gia vào công tác lập kế hoạch và “sẵn sàng điều động quân nếu được yêu cầu”. NATO không tham gia vào cuộc tập trận quân sự này, vốn là một cuộc diễn tập liên chính phủ.

Tổng thống Mỹ đã nhiều lần đe dọa sử dụng vũ lực để chiếm hòn đảo Bắc Cực này, mà ông cho rằng đang có nguy cơ rơi vào tay Nga và Trung Quốc. Sau cuộc gặp với Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio tại Tòa Bạch Ốc hôm thứ Tư, Ngoại trưởng Đan Mạch cho biết Đan Mạch và Greenland “vẫn còn bất đồng cơ bản” với Washington.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã thông báo với quân đội nước này vào sáng thứ Năm rằng Pháp sẽ điều động các lực lượng trên bộ, không quân và hải quân đến Greenland trong những ngày tới.

Ông nói: “Pháp và các nước Âu Châu phải tiếp tục hiện diện ở bất cứ nơi nào lợi ích của họ bị đe dọa, mà không leo thang xung đột, nhưng phải kiên quyết tôn trọng chủ quyền lãnh thổ”.

Anh và Na Uy đang công khai ủng hộ nỗ lực thành lập một sứ mệnh của NATO mang tên Arctic Sentry, nhằm tăng cường sự hiện diện của liên minh và trấn an Tổng thống Trump về cam kết của Âu Châu đối với an ninh trong khu vực.

[Politico: European troops in Greenland won’t change Trump’s mind, White House says]

6. Mỹ đưa ra tuyên bố mạnh mẽ về các cuộc tập trận hải quân do Trung Quốc dẫn đầu với Iran.

Hoa Kỳ đã đưa ra lời chỉ trích gay gắt đối với Nam Phi sau khi Iran được đưa vào – rồi sau đó bị hạ cấp một phần – cuộc tập trận quân sự do Trung Quốc dẫn đầu trong vùng biển Nam Phi, điều này đã tạo ra một vấn đề ngoại giao nan giải cho Pretoria.

Trung Quốc và một số nước BRICS khác - nhóm do cường quốc Đông Á này đồng sáng lập và đã mở rộng lên 10 thành viên - đã tiến hành một cuộc tập trận hải quân vào tuần qua với mục tiêu đã nêu là tăng cường khả năng bảo vệ các tuyến đường thương mại và hoạt động kinh tế trên biển.

Đại sứ quán Washington tại Pretoria cho biết trong một tuyên bố hôm thứ Năm: “Iran là một tác nhân gây bất ổn và là quốc gia tài trợ khủng bố, và việc nước này tham gia các cuộc tập trận chung – dưới bất kỳ hình thức nào – đều làm suy yếu an ninh hàng hải và ổn định khu vực”.

BRICS, được đặt tên theo các thành viên sáng lập (Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và Nam Phi), không phải là một liên minh quân sự và chủ yếu hoạt động như một diễn đàn chính trị và kinh tế cho các nền kinh tế mới nổi, mặc dù một số thành viên đã tăng cường phối hợp an ninh để thúc đẩy khả năng tương tác. Cuộc tập trận “Ý chí vì hòa bình 2026” đánh dấu lần tham gia đầu tiên của Iran kể từ khi gia nhập khối vào năm 2024.

Diễn ra từ ngày 9 đến 16 tháng Giêng, Hội nghị “Ý chí vì hòa bình 2026” diễn ra trong bối cảnh cuộc đàn áp đẫm máu ở Iran trong các cuộc biểu tình chống chính phủ lớn nhất kể từ năm 2009. Tổng thống Trump đã đe dọa hành động quân sự nếu chính quyền Iran không ngừng các vụ giết người, trong khi Tehran cảnh báo rằng các căn cứ của Mỹ trong khu vực có thể bị tấn công để trả đũa bất kỳ cuộc tấn công nào.

Theo The Maritime Executive, ba tàu chiến của Iran—một tàu hộ vệ lớp Bayandor và hai tàu chở dầu được cải tạo thành tàu hậu cần—đã đến Vịnh False Bay để tham gia phần tập trận hải quân, cùng với các tàu của Nam Phi, Nga, Trung Quốc và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Các binh sĩ Iran đã tham gia một số sự kiện, bao gồm các trò chơi thể thao liên quốc gia và diễu binh, trước khi các cuộc tập trận trên biển bắt đầu vào thứ Ba.

Tuy nhiên, theo yêu cầu của chính phủ Nam Phi, phía Iran đã rút khỏi việc tham gia tích cực và đồng ý đóng vai trò quan sát viên, theo báo cáo của The Maritime Executive.

Đại sứ quán Mỹ cho biết trong một tuyên bố đăng trên X: “Việc Nam Phi chào đón lực lượng an ninh Iran trong khi họ đang bắn giết, bỏ tù và tra tấn công dân Iran tham gia các hoạt động chính trị hòa bình mà người dân Nam Phi đã đấu tranh gian khổ để giành được là điều đặc biệt không thể chấp nhận được”.

Đại sứ quán Mỹ cho biết thêm: “Hoa Kỳ bày tỏ sự quan ngại và báo động trước các báo cáo cho rằng Bộ trưởng Quốc phòng và Lực lượng Quốc phòng Nam Phi đã bất chấp mệnh lệnh của chính phủ liên quan đến việc Iran tham gia các cuộc tập trận hải quân đang diễn ra”, dường như ám chỉ đến chuyến thăm Tehran hồi tháng 9 của Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng Quốc phòng Nam Phi, Tướng Rudzani Maphwanya, chuyến thăm đã dẫn đến lời mời tham gia tập trận – một chuyến thăm mà theo tờ The Maritime Executive dường như không được Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa chấp thuận.

Đại sứ quán cho biết thêm rằng quyết định của Nam Phi cho phép lực lượng Iran tham gia đã làm suy yếu chính sách không liên kết chiến lược của nước này — “lựa chọn đứng về phía một chế độ đàn áp dã man người dân của mình”.

Ban đầu được lên kế hoạch vào tháng 11 và chỉ dự kiến có sự tham gia của Nam Phi, Nga và Trung Quốc, cuộc tập trận đã bị hoãn lại do hội nghị thượng đỉnh G20 ở Johannesburg. Theo hãng thông tấn nhà nước Nga TASS, quyết định sau đó đã được đưa ra là mở rộng lời mời sang Iran và mời Brazil, Ethiopia và Indonesia tham gia với tư cách quan sát viên.

[Newsweek: US Issues Strong Statement on China-led Naval Drills With Iran]

7. Hung Gia Lợi: 5 câu hỏi quan trọng về cuộc bầu cử quan trọng nhất của Liên Hiệp Âu Châu năm 2026

Chiến dịch tranh cử ở Hung Gia Lợi đã tăng tốc trong tuần này, với Thủ tướng theo chủ nghĩa dân tộc dân túy Viktor Orbán phải đối mặt với thách thức khó khăn nhất từ trước đến nay đối với 15 năm nắm quyền của ông. Phe đối lập vốn đã chịu nhiều thiệt thòi hy vọng rằng Péter Magyar - lãnh đạo bảo thủ của đảng Tisza đối lập, đảng đang dẫn trước 12 điểm trong các cuộc thăm dò - có thể lật đổ cái mà chính Orbán gọi là “nền dân chủ phi tự do” của Hung Gia Lợi.

Đối với nhiều người Hung Gia Lợi, cuộc bầu cử này là một cuộc trưng cầu dân ý về mô hình của ông Orbán. Dưới sự lãnh đạo của ông, chính phủ do đảng Fidesz của ông Orbán đứng đầu đã siết chặt kiểm soát đối với truyền thông và các công ty nhà nước - làm dấy lên những cáo buộc về chủ nghĩa thân hữu - đồng thời làm suy yếu tính độc lập của tư pháp và thông qua luật khiến Hung Gia Lợi tụt hạng nghiêm trọng trong bảng xếp hạng minh bạch. Hiện tại, Hung Gia Lợi đứng cuối bảng xếp hạng chỉ số pháp quyền của Tổ chức Dự án Công lý Thế giới dành cho các nước Liên Hiệp Âu Châu.

Ông Orbán, 62 tuổi, là lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu thân cận nhất với nhà độc tài Nga Vladimir Putin và luôn là trở ngại đối với những nỗ lực của Brussels trong việc xây dựng một mặt trận thống nhất chống lại Điện Cẩm Linh. Ông đã nhiều lần xung đột với Liên Hiệp Âu Châu về các vấn đề từ quyền của cộng đồng LGBTQ+ đến vấn đề di cư. Dự đoán về sự kết thúc của trật tự đa phương tự do, ông Orbán đã mở đầu năm bằng tuyên bố rằng Liên Hiệp Âu Châu sẽ “tự tan rã”.

Nhưng liệu Magyar — người có họ theo nghĩa đen là “người Hung Gia Lợi” — có thực sự lật đổ được đồng minh cũ của mình? Và ngay cả khi ông ấy làm được, liệu ông ấy có thể thực tế dẫn dắt Hung Gia Lợi trở lại nền dân chủ tự do đến mức nào khi mà cấu trúc nhà nước của Orbán vẫn còn tồn tại?

POLITICO phân tích năm câu hỏi quan trọng khi Hung Gia Lợi chuẩn bị cho cuộc bầu cử mang tính bước ngoặt vào ngày 12 tháng 4.

1. Tại sao tôi phải quan tâm?

Hung Gia Lợi có diện tích tương đối nhỏ, với dân số 9,6 triệu người, nhưng dưới sự lãnh đạo của Orbán, nước này đã trở thành một trong những vấn đề nan giải lớn nhất của Liên Hiệp Âu Châu. Ông ta từ lâu đã sử dụng quyền phủ quyết của Budapest tại Brussels như một vũ khí để ngăn chặn các lệnh trừng phạt liên quan đến Nga, trì hoãn viện trợ tài chính cho Ukraine và liên tục cản trở các quyết định khẩn cấp của Liên Hiệp Âu Châu.

Ông cũng là một thành viên chủ chốt — và đôi khi là người lãnh đạo — của một nhóm các nhà dân túy cánh hữu tại các thủ đô của Liên Hiệp Âu Châu, những người đoàn kết về các vấn đề như phản đối nhập cư và hoài nghi về việc trang bị vũ khí cho Ukraine. Nếu không có Orbán, Andrej Babiš của Cộng hòa Tiệp và Robert Fico của Slovakia sẽ trở thành những nhân vật đơn độc hơn nhiều tại các hội nghị thượng đỉnh của Hội đồng Âu Châu.

Brussels thường xuyên sử dụng những thủ đoạn phức tạp để vượt qua sự cản trở của Hung Gia Lợi, và thái độ thách thức dai dẳng của ông Orbán đã dẫn đến những lời kêu gọi bãi bỏ quy tắc đồng ý đã được áp dụng trong nhiều thập niên.

“Các bạn đã nghe tôi bày tỏ sự tiếc nuối đến 20 lần, thậm chí nhiều hơn, về thái độ của Viktor Orbán, người mà mỗi khi chúng ta cần tiến lên phía trước để giúp đỡ Ukraine… lại sử dụng quyền phủ quyết của mình để gây thêm áp lực”, lãnh đạo đảng Tự do Liên Hiệp Âu Châu Valérie Hayer nói với các nhà báo hôm thứ Ba.

2. Các chiến trường chính là gì?

Magyar cáo buộc Orbán và Fidesz về tội gia đình trị và tham nhũng - làm suy yếu nền kinh tế đất nước bằng cách ưu ái các nhà tài phiệt - và bỏ lỡ các khoản tiền của Liên Hiệp Âu Châu do gây thù địch với Brussels.

Orbán muốn miêu tả kẻ thù không đội trời chung của mình là Magyar như một con rối bị Brussels điều khiển.

Trong năm qua, đảng Fidesz đã tổ chức các cuộc tranh luận công khai nhằm chia rẽ cơ sở cử tri của Magyar — bao gồm cả những cử tri ủng hộ đảng Xanh và cánh tả cho đến những người từng trung thành với Orbán nhưng nay đã mất niềm tin — về các vấn đề như lệnh cấm tham gia lễ hội Tự hào LGBTQ+.

Chiến lược của Tisza là tránh đứng về các vấn đề gây tranh cãi, nhằm giành được đa số tuyệt đối để đảng này có quyền cải cách luật bầu cử, mà họ cho rằng ông Orbán đã thao túng để có lợi cho mình, và cho phép thực hiện những thay đổi hiến pháp.

Zoltán Tarr, người đứng thứ hai của Tisza, nói với POLITICO rằng ông dự đoán chính phủ của Orbán sẽ sử dụng “tất cả những thủ đoạn bẩn thỉu có thể”.

“ Các chiêu trò tuyên truyền của nhà nước, tin giả do AI tạo ra, video bị chỉnh sửa, các vụ việc có khả năng được dàn dựng, tống tiền và lợi dụng hệ thống bầu cử gian lận. Họ sẽ huy động mọi thứ vì họ có quá nhiều thứ để mất”, Tarr nói.

Phát biểu tại đại hội đảng của Fidesz hôm thứ Bảy, Orbán đã chỉ trích Tisza là một kẻ bù nhìn thân Liên Hiệp Âu Châu.

“Nếu các bạn bỏ phiếu cho Tisza hoặc DK [Liên minh Dân chủ Xã hội], các bạn đang bỏ phiếu chống lại tương lai của chính mình. Tisza và DK sẽ thực hiện các yêu cầu của Brussels mà không hề do dự. Đừng quên rằng ông chủ của Tisza là ông Weber, kẻ hiếu chiến nhất Âu Châu”, ông Orbán nói, ám chỉ đến nhà lãnh đạo Đảng Nhân dân Âu Châu, gọi tắt là EPP người Đức, Manfred Weber.

3. Cuộc bầu cử diễn ra như thế nào và khi nào?

Cuộc bầu cử quốc gia sẽ diễn ra vào Chúa Nhật, ngày 12 tháng 4. Cử tri sẽ bầu ra Quốc hội mới gồm 199 ghế theo hệ thống bầu cử hỗn hợp của Hung Gia Lợi, với 106 nghị sĩ được bầu từ các khu vực bầu cử đơn lẻ và 93 nghị sĩ từ danh sách đảng quốc gia.

Kết quả cuộc thăm dò dư luận của POLITICO cho thấy Tisza đang dẫn đầu với 49% sự ủng hộ, vượt xa Fidesz với 37% — trong khi đảng của Orbán đã tụt hậu gần một năm nay.

Mặc dù thời gian vận động tranh cử chính thức bắt đầu vào ngày 21 tháng 2, nhưng cuộc đua thực tế đã diễn ra sôi nổi trong nhiều tháng qua.

Các đảng đáng chú ý khác trong cuộc đua là Liên minh Dân chủ, gọi tắt là DK; phong trào cực hữu Mi Hazánk (Tổ quốc chúng ta); và đảng Chó Hai Đuôi Hung Gia Lợi, gọi tắt là MKKP mang tính châm biếm, chủ yếu được thành lập để chế giễu các chính sách của Orbán. Nhưng các đảng này đang phải vật lộn để tồn tại vì có thể không đạt được ngưỡng ủng hộ cần thiết để giành ghế trong quốc hội — điều đó có nghĩa là cơ quan lập pháp Hung Gia Lợi có thể bị kiểm soát hoàn toàn bởi hai đảng cánh hữu.

4. Cuộc bầu cử có thể diễn ra tự do và công bằng không?

Các ứng cử viên thách thức đảng cầm quyền phải đối mặt với một hệ thống được thiết kế để ưu ái đảng Fidesz. Năm 2011, chính phủ của ông Orbán đã vẽ lại ranh giới các khu vực bầu cử và cải tổ hệ thống bỏ phiếu để tối đa hóa cơ hội giành ghế của mình.

“Không có sự can thiệp trực tiếp nào vào chính hành động bỏ phiếu, nhưng môi trường cạnh tranh rộng lớn hơn — cả về các quy tắc thể chế và khả năng tiếp cận nguồn lực — lại nghiêng hẳn về phía các đảng cầm quyền,” nhà phân tích chính trị Márton Bene tại Viện Khoa học Chính trị TK ở Budapest cho biết.

Ngoài việc kiểm soát khoảng 80% thị trường truyền thông, chính phủ còn cho phép người Hung Gia Lợi gốc ở các nước láng giềng (những người thường ủng hộ đảng Fidesz) bỏ phiếu qua thư, trong khi những người sống ở nước ngoài nhưng vẫn giữ địa chỉ ở Hung Gia Lợi phải đến đại sứ quán để bỏ phiếu trực tiếp.

“Một bên được tiếp cận toàn bộ nguồn lực của nhà nước, trong khi bên kia không nhận được bất kỳ khoản tài trợ tranh cử công nào và hầu như không có sự hiện diện nào trên các phương tiện truyền thông do nhà nước kiểm soát”, nhà khoa học chính trị Rudolf Metz từ Viện TK cho biết, đồng thời nói thêm rằng sự mất cân bằng này được bù đắp một phần trong lĩnh vực kỹ thuật số.

Nhưng ngay cả những điều kiện không công bằng cũng không loại trừ khả năng người Hung Gia Lợi giành chiến thắng, Bene nói, miễn là tính toàn vẹn của quá trình bỏ phiếu được bảo toàn.

5. Một chiến thắng của người Hung Gia Lợi sẽ thực sự thay đổi mọi thứ đến mức nào?

Giới cầm quyền Brussels đang cầu mong ông Magyar thắng cử, với hy vọng chính phủ Tisza sẽ thắt chặt hơn nữa mối quan hệ với Liên Hiệp Âu Châu.

Lãnh đạo đảng trung dung Hayer cho biết đảng của bà ủng hộ “bất kỳ ứng cử viên nào mang những giá trị thân Âu Châu, người có khả năng đánh bại” thủ tướng đương nhiệm của Hung Gia Lợi.

Lãnh đạo đảng Bảo thủ Weber nhanh chóng chào đón Tisza vào gia đình trung hữu để củng cố ảnh hưởng ở Budapest và cung cấp nguồn lực cho họ phát triển cương lĩnh tranh cử. Ông liên tục mô tả Magyar là người sẽ cứu Hung Gia Lợi khỏi Orbán.

Mặc dù được xem là người có tiềm năng hàn gắn mối quan hệ căng thẳng giữa Brussels và Budapest, Magyar không phải là người ủng hộ Liên Hiệp Âu Châu một cách kiên định. Ông giữ thái độ không dứt khoát đối với Brussels, vì cho rằng bất kỳ sự xích lại gần nào cũng có thể bị Orbán lợi dụng để chống lại ông. Trong một cuộc phỏng vấn với POLITICO vào tháng 10 năm 2024, ông nói rằng “chúng tôi chắc chắn không tin vào một siêu quốc gia Âu Châu”.

Lãnh đạo đảng Bảo thủ Manfred Weber nhanh chóng chào đón Tisza vào gia đình trung hữu để củng cố ảnh hưởng ở Budapest và cung cấp cho họ nguồn lực để phát triển cương lĩnh tranh cử. Filip Singer/EPA

Về vấn đề trong nước, Tarr - người đứng thứ hai của đảng Tisza - nói với POLITICO rằng đảng này muốn “duy trì hàng rào biên giới, phản đối hạn ngạch nhập cư bắt buộc và việc Ukraine gia nhập Liên Hiệp Âu Châu quá nhanh, theo đuổi hòa bình, chống lại tuyên truyền của Nga, củng cố nhóm V4 [Hung Gia Lợi, Ba Lan, Cộng hòa Tiệp và Slovakia] và Trung Âu mà không trở thành “kẻ xấu” của Âu Châu.”

Điều đó lặp lại dự đoán của nhà khoa học chính trị Metz, người cho rằng chiến thắng của Magyar “sẽ không đồng nghĩa với một sự thay đổi hoàn toàn hoặc quay trở lại một quá khứ lý tưởng hóa nào đó.”

Ông Metz nói thêm: “Vai trò của Hung Gia Lợi với tư cách là nhân tố gây rối thường trực của Liên Hiệp Âu Châu có lẽ sẽ mờ dần, không phải vì lợi ích quốc gia biến mất, mà vì chúng sẽ được theo đuổi thông qua đàm phán và tham gia vào các thể chế thay vì chính trị phủ quyết liên tục và xung đột mang tính biểu tượng”.

Các nhà phân tích cũng cảnh báo rằng sự thay đổi trong nước có thể diễn ra chậm. Zoltán Vasali thuộc Đại học Milton Friedman cho biết việc phá bỏ hệ thống hiện tại sẽ là “thách thức về mặt pháp lý và thể chế”.

Ông Vasali cho biết: “Các cơ quan hiến pháp cốt lõi sẽ giữ nguyên nhiệm vụ của mình sau cuộc bầu cử sắp tới, và các vị trí chủ chốt vẫn do những cá nhân liên kết với chính phủ hiện tại nắm giữ, hạn chế những thay đổi trong ngắn hạn”.

Quy mô của một chiến thắng của người Hung Gia Lợi có thể mang tính quyết định. Ông Metz cho rằng, đa số tuyệt đối hai phần ba trong quốc hội, điều cho phép chính phủ mới sửa đổi hiến pháp, sẽ là “một bước ngoặt”.

“ Điều đó sẽ trao cho chính phủ Hung Gia Lợi năng lực pháp lý để khôi phục các yếu tố cốt lõi của pháp quyền, xây dựng lại cơ chế kiểm soát và cân bằng, và đưa ra các biện pháp bảo vệ như giới hạn nhiệm kỳ đối với các chức vụ chủ chốt”.

Bà Kinga Gál, lãnh đạo đảng Fidesz tại Nghị viện Âu Châu, đã không trả lời yêu cầu bình luận tính đến thời điểm bài báo được đăng tải.

[Politico: Hungary: 5 key questions about the EU’s most important election of 2026]

8. Điện Cẩm Linh coi đó là thắng lợi trước lời kêu gọi của Âu Châu về cuộc đàm phán với Putin.

Phát ngôn nhân chính của Điện Cẩm Linh hoan nghênh những lời kêu gọi từ Paris, Rôma và Berlin về việc nối lại đàm phán với Mạc Tư Khoa như một “bước tiến tích cực”.

Nga hầu như bị đóng băng về mặt ngoại giao kể từ đầu năm 2022, khi nước này phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine.

Tuy nhiên, Thủ tướng Ý Giorgia Meloni, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Friedrich Merz gần đây đã phát tín hiệu về sự cởi mở mới đối với đối thoại với Mạc Tư Khoa, trong đó ông Merz tuần này kêu gọi “cân bằng trong quan hệ” với Nga.

Phát ngôn nhân chính của Ủy ban Âu Châu, Paula Pinho, cũng mô tả các cuộc đàm phán với Nga là điều không thể tránh khỏi “vào một thời điểm nào đó”, nhưng cảnh báo, “Chúng ta vẫn chưa đến giai đoạn đó.”

Phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov cho biết hôm thứ Sáu rằng Mạc Tư Khoa đã “ghi nhận những tuyên bố được đưa ra trong những ngày gần đây bởi một số nhà lãnh đạo Âu Châu, cụ thể là từ Paris, Rôma, và thậm chí cả Berlin, dù nghe có vẻ kỳ lạ, rằng để bảo đảm sự ổn định ở Âu Châu, chúng ta phải nói chuyện với người Nga”. “Điều này hoàn toàn phù hợp với tầm nhìn của chúng tôi.”

Ông nói thêm: “Nếu điều này thực sự phản ánh tầm nhìn chiến lược của người Âu Châu, thì đây là một bước tiến tích cực trong lập trường của họ.”

Không phải tất cả các đồng minh phương Tây của Ukraine đều ủng hộ ý tưởng này. Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper nói với POLITICO rằng không có “bằng chứng nào cho thấy Putin thực sự muốn hòa bình”.

Những lời kêu gọi mới này xuất hiện trong bối cảnh Brussels và các thủ đô khác lo ngại rằng Washington có thể gạt bỏ các bên Âu Châu trong các cuộc đàm phán hòa bình với Kyiv và Mạc Tư Khoa. Tuần trước, ông Meloni đã kêu gọi Liên Hiệp Âu Châu bổ nhiệm một đặc phái viên để đàm phán với Nga.

[Politico: Kremlin sees win in European calls for Putin talks]

9. Khủng hoảng năng lượng dẫn đến việc nới lỏng các hạn chế về lệnh giới nghiêm ở Kyiv.

Các cuộc tấn công của Nga vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine đã khiến nước này phải tiết kiệm điện, sưởi ấm và nước nóng. Các cuộc tấn công quy mô lớn gần đây đặc biệt nhắm vào Kyiv, thành phố đang trong tình trạng khẩn cấp.

Đáp lại, Bộ trưởng Năng lượng Denys Shmyhal đã tuyên bố trước Quốc hội Ukraine rằng Kyiv sẽ nới lỏng lệnh giới nghiêm, vốn cấm người dân ra đường từ nửa đêm đến 5 giờ sáng. Mục tiêu được nêu rõ là để cho phép người dân tiếp cận các “Điểm Bất khả xâm phạm” – những địa điểm được tự do ra vào khắp thành phố, được cung cấp điện và sưởi ấm.

“Điều này là cần thiết để tất cả những người hiện không có điện, nước hoặc sưởi ấm đều nhận được sự hỗ trợ cần thiết”, ông Shmyhal nói, người mới nhậm chức Bộ trưởng Năng lượng hai ngày trước, sau chưa đầy năm tháng giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng, và trước đó là gần năm năm làm Thủ tướng dưới thời Tổng thống Volodymyr Zelenskiy.

Vẫn còn phải chờ xem liệu quyết định này có đồng nghĩa với việc dỡ bỏ hoàn toàn lệnh giới nghiêm tại thủ đô Ukraine hay không.

[Kyiv Independent: Energy crisis prompts rollback in curfew restrictions in Kyiv]